سال انتشار: ۱۳۸۶

محل انتشار: اولین همایش زمین شناسی زیست محیطی و پزشکی

تعداد صفحات: ۴

نویسنده(ها):

سید محمد میرحسینی – دانشجوی کارشناسی ارشد زمین شناسی زیست محیطی، دانشگاه شهید باهنر کرما
جمشید شهاب پور – استاد بخش زمین شناسی دانشگاه شهید باهنر کرمان
محمدهادی فرپور – استادیار بخش خاکشناسی دانشگاه شهید باهنر کرمان
مینو بهروز – استادیار بخش خاکشناسی دانشگاه شهید باهنر کرمان

چکیده:

مطالعه هیدروشیمیایی چندین مورد ازبارندگی¬های سالهای ۸۴ و ۸۵ در مناطق مجاور مجتمع مس سرچشمه رفسنجان، وقوع باران¬های اسیدی در این مناطق را نشان داد که علت آن خروج حجم زیادی از گازSO2 از دودکش های کارخانه ذوب این مجتمع می¬باشد.
برای بررسی تاثیر این بارندگی ها بر تحرک و شستشوی دو ریز مغذی گیاهی مس (Cu) و روی (‌Zn) از خاک¬های منطقه (عمدتا از نوع انتی¬سول و اینسپتی سول) ، عملیات آزمایشگاهی شبیه¬سازی باران اسیدی بر روی ستون¬های دست نخورده خاکبا طول ۴۵ تا ۵۰ سانتیمتر و قطر ۶ سانتی¬متر انجام شد. محلولهای اسیدی با pH 3.1 ( پیش¬بینی شرایط حاد)، ۴٫۱ ( باران¬های اسیدی ثبت شده در منطقه) و ۵٫۶ (باران کاملا طبیعی) در حجم معادل میانگین بارندگی منطقه (۳۷۰ میلی¬متر) به مدت ۳۱ روز بر روی ۹ ستون خاک برداشت شده ازاطراف کارخانه ( هر نقطه، ۳ نمونه ستونی) ریخته شد. محلول زهکش شده از انتهای ستون¬های خاک جمع¬آوری و مورد تجزیه شیمیایی قرار گرفت. افزایش چند واحدی pH محلول¬ها پس از عبور از ستون¬های خاک نشان دهنده قابلیت نسبتا خوب خاک¬های منطقه در خنثی¬سازی بارش¬های اسیدی بود. با این وجود نتایج تجزیه شیمیایی دو عنصر مس و روی نشان داد که مقدار فلز شسته شده، رابطه مستقیم با مقدار یون SO4محلول یعنی شدت اسیدیته بارش¬ها دارد و به ازای بارندگی سالانه ۳۷۰ میلی¬متر در منطقه حدود ppb 32 عنصر روی و ppb 41 عنصر مس از بخش¬های فوقانی خاک به قسمت¬های زیرین انتقال می¬یابد.ضمن اینکه نتایج اندازه گیری مقدار مس و روی قابل جذب موجود در خاک با استفاده از محلول عصاره گیرDTPA حاکی از افزایش مقدار قابل جذب این فلزات پس از تاثیر بارانهای می باشد. همگی این تغییرات می توانند در دراز مدت اثرات منفی و مثبتی بر محیط زیست منطقه داشته باشند.