سال انتشار: ۱۳۸۷

محل انتشار: دهمین کنگره علوم زراعت و اصلاح نباتات

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

محسن موحدی دهنوی – عضو هیات علمی دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج
سید علی محمد مدرس ثانوی – عضو هیات علمی دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس
محسن برزگر – عضو هیات علمی دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس

چکیده:

به منظور مطالعه اثر محلول پاشی عناصر کم مصرف روی و منگنز ، تحت شرایط تنش خشکی بر عملکرد کمی و کیفی گلرنگ ، آزمایش در دو سال زراعی ۸۱-۱۳۸۰ و ۸۲-۱۳۸۱ در مزرعه ای تحقیقاتی واقع در غرب شهر اصفهان انجام شد . آزمایش به به صورت اسپیلیت پلات فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار طراحی گردید . سطوح تنش خشکی به عنوان عامل اصلی در چهار سطح شامل ، آبیاری مطلوب ، قطع آبیاری در مرحله رویشی، قطع آبیاری در مرحله گلدهی و گرده افشانی و قطع آبیاری در مرحله پر شدن دانه و ترکیب دو عامل رقم و محلو لپاشی به عنوان عامل فرعی بود. محلول پاشی در چهار سطح شامل، بدون محلول پاشی، محلول پاشی آب خالص ، محلول پاشی سولفات روی به میزان سه در هزار ، و محلول پاشی سولفات منگنز به میزان سه در هزار و عامل رقم در سه سطح شامل، زرقان ۲۷۹ ، ورامین ۲۹۵ و LRV 5151 بودند. پس از برداشت دانه درصد و عملکرد روغن اندازه گیری شد و درصد اسیدهای چرب روغن دانه ، با استفاده از کروماتوگرافی گازی ، تعیین گردید . در این مطالعه چهار اسید چرب استئاریک (۲/۰%)، پالمیتیک (۸/۳%)، اولئیک (۱۷/۳%) و لینولیئیک (۷۱/۹%) حدود ۹۹/۵ درصد اسیدهای چرب دانه را در گلرنگ تشکیل داد و درصد لینولنیک اسید در حد صفر بود. نتایج نشان داد که تنش قطع آبیاری در مرحله گل دهی و گرده افشانی و رقم های زرقان ۲۷۹ و LRV 5151 محلول پاشی منگنز به طور معنی داری درصد روغن را افزایش داد. در تنش قطع آبیاری در مرحله پر شدن دانه نیز درصد و عملکرد روغن در دو رقم زرقان ۲۷۹ و LRV 5151 با محلول پاشی روی و منگنز افزایش یافت . محلول پاشی روی و منگنز همچنین در برخی از سطوح ، درصد پالمیتیک و اولئیک اسید را افزایش و درصد لینولئیک اسید را کاهش داد . بطور کلی تنش در مرحله گل دهی و گرده افشانی بیشترین خسارت را بر درصد و عملکرد روغن وارد ساخت و همچنین موجب کاهش لینولئیک اسید و افزایش استئاریک و اولئیک اسید گردید . حساسیت گلرنگ به تنش خشکی در مراحل رویشی و پر شدن دانه از نظر درصد و عملکرد روغن ، بسیار کمتر از مرحله گل دهی و گرده افشانی بود و محلول پاشی روی و منگنز توانست تا حدودی تأثیر نامطلوب تنش خشکی را بر گلرنگ جبران نماید.