سال انتشار: ۱۳۸۷

محل انتشار: دهمین کنگره علوم زراعت و اصلاح نباتات

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

مرضیه صباغ نکونام – دانشجوی دکترای زراعت دانشگاه صنعتی اصفهان
خورشید رزمجو – عضو هیات علمی گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشگاه صنعتی اصفهان
سید علی موسوی بیدلی – کارشناس ارشد بیوتکنولوژی دانشگاه صنعتی اصفهان
نسیبه پورقاسمیان – دانشجوی دکترای زراعت دانشگاه صنعتی اصفهان

چکیده:

به منظور بررسی اثرات سطوح مختلف شوری و خشکی بر جوانه زنی و رشد گیاهچه، هشت توده اسفرزه در دو آزمایش جداگانه به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار انجام گرفت. در هر دو آزمایش سطوح خشکی و شوری ۰، ۰/۲، ۰/۴، ۰/۶ و ۰/۸ مگاپاسکال به عنوان فاکتور اول و توده های مشهد ، بهبهان ، اهواز ، چهارمحال بختیاری ، اصفهان ، شیراز ، هند و پاکستان به عنوان فاکتور دوم در نظر گرفته شد . اثر شوری بر صفات مربوط به جوانه زنی بذور معنی دار بود و درصد جوانه زنی و سرعت جوانه زنی را کاهش داد . با افزایش سطح شوری ، طول ساقه چه، طول ریشه چه و وزن خشک گیاهچه کاهش معنی داری نشان دادند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که تفاوت بین توده ها برای تمام صفات اندازه گیری شده معنی دار بود. بالاترین درصد و سرعت جوانه زنی مربوط به توده شیراز و بیشترین طو ل ساقه چه، ریشه چه و وزن خشک گیاهچه مربوط به توده مشهد بود . اثر متقابل توده در شوری نیز برای سرعت جوانه زنی و صفات مربوط به رشد گیاهچه معنی دار بود که این نشان دهنده عکس العمل متفاوت توده ها در برابر شوری میباشد. تأثیر خشکی بر درصد جوانه زنی بذور اسفرزه معنیدار نبود اما سرعت جوانه زنی را کاهش داد . با افزایش سطوح خشکی ، طول ساقه چه و ریشه چه کاهش معنی داری داشتند اما اثر خشکی بر وزن خشک گیاه چه معنی دار نبود . تفاوت بین توده ها در آزمایش دوم از لحاظ درصد و سرعت جوانه زنی و طول ریشه چه معنی دار بود. توده شیر از بیشترین درصد و سرعت جوانه زنی وتوده مشهد بیشترین طول ریشه چه را دارا بودند. اثر متقابل خشکی در توده تنها برای صفات مربوط به جوانه زنی معنی دار بود . تأثیر شوری در کاهش رشد و درصد جوانه زنی اسفرزه از خشکی بیشتر بود. از آنجاکه عکس العمل توده ها نسبت به تنش ها ی شوری و خشکی یکسان نبود بنابراین میتوان در برنامه های اصلاحی از این تنوع ژنتیکی به منظور انتخاب ارقام مقاوم اسفرزه استفاده کرد.