سال انتشار: ۱۳۸۷

محل انتشار: دهمین کنگره علوم زراعت و اصلاح نباتات

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

علی اکبر مقصودی مود – استادیار بخش زراعت دانشگاه شهید باهنر کرمان
کبری مقصودی – دانشجوی کارشناسی ارشد زراعت دانشگاه شهید باهنر کرمان

چکیده:

سی و سه واریته گندم از لحاظ توانایی تنظیم اسمزی، با استفاده از نسبت مساحت دانه های گرده تحت شرایط تنش خشکی و بدون تنش ، در یک آزمایش گلدانی مقایسه شدند. دانه های گرده در محلول های ۳۰ % و ۵۰ % پلی اتیلن گلیکول ( ۶۰۰۰ ) قرار گرفته و پس از تهیه تصاویر میکروسکوپی دیجیتالی و مساحت آنها با روش آنالیز تصویر، اندازه گیری شد . در یک آزمایش مزرعه ای نیز در قالب طرح اسپلیت پلات با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه شهید باهنر کرمان عملکرد این ارقام بررسی شد . بر اساس نتایج به دست آمده، در ارقام دز، کویر، روشن، بک کراس روشن زمستانه، زرین، پیشتاز، الوند و امید نسبت مساحت دانه های گرده در ۵۰PEG به ۳۰ %، بیشتر از یک و بنابراین در گروه توانا در تنظیم اسمزی قرار گرفتند . بقیه ارقام دارای نسبت کمتر از یک و در گروه فاقد توانایی تنظیم اسمزی قرار گرفتند . تجزیه واریانس داده های مربوط به عملکرد نشان داد ه که اثرات خشکی و رقم بر صفات عملکرد و اجزای آن، عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت معنی دار بود و تنش خش کی سبب کاهش عملکرد دانه و عملکرد بیولوژیک شد . متوسط عملکرد ارقام توانا در تنظیم اسمزی ۱/۷۳ برابر بیشتر از گروه غیر توانا بود . همبستگی مثبت و معنی دار (۰/۲۹) بین عملکرد دانه تحت شرایط تنش و مساحت دانه گرده در ۵۰PEG% نشان داد که بالاتر بودن عملکرد در گروه توانا در تنظیم اسمزی به زیادتر بودن توانایی تنظیم اسمزی آنها مربوط می باشد. به نظر می رسد این ارقام می توانند در برنامه های اصلاحی برای افزایش توانایی تنظیم اسمزی ارقام سازگار به شرایط خشک مورد استفاده قرار گیرند.