سال انتشار: ۱۳۸۶

محل انتشار: ششمین کنفرانس اقتصاد کشاورزی ایران

تعداد صفحات: ۹

نویسنده(ها):

ابوالقاسم دادرسی سبزوار – عضو هیات علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی

چکیده:

آبخیزها به عنوان پهنه ای که تمام رواناب ناشی از بارش را دریافت می کنند، مهمترین بخش در برنامه ریزی های مرتبط با استفاده بهینه از منابع آب و خاک، محسوب می گردند . کنترل آب و خاک در آبخیز که با انجام عملیات آبخیزداری صورت می گیرد، تلاشی هماهنگ و یکپارچه است، تا بازده یک آبخیز را به لحاظ کشاورزی، منابع طبیعی و انسانی، اقتصادی سازد .
آبخیزداری با اهداف مختلفی ممکن است در حوزه ها صورت پذیرد که کنترل و بهره برداری بهینه از سیلاب، تغذیه سفره، افزایش پوشش گیاهی، کنترل فرسایش خاک و جلوگیری از حمل رسوب به پایین است از مهمترین این اهداف به شمار می آید . منطقه مورد تحقیق، حوزه آبخیز مهر، از زیر حوزه های مهم کویر مرکزی است که در ۵۱ کیلومتری غرب شهرستان سبزوار واقع شده است . تنوع ژئومورفولوژی و زمین شناسی به همراه نرخ بالای فرسایش و رسوب در این حوزه سبب گردیده است تا عملیات آبخیزداری با هدف کنترل رسوب و جلوگیری از نابودی اراضی کشاورزی پایین دست، از سال ۱۳۷۵ در این منطقه آغاز شود . هدف از انجام این بررسی ارزیابی اثرات اجرای عملیات آبخیزداری در حوزه مورد بحث بر حفظ اراضی کشاورزی منطقه و نقش آن در بهبود
وضعیت اقتصادی کشاورزان روستاهای پایین دست می باشد . نتایج این بررسی نشان دادکه بدلیل حفاظت اراضی زیردست از رسوب، تاکنونچندین هکتار به سطح اراضی زیر کشت ۴ روستای پایین دست منطقه اضافه و آبدهی چشمه ها و قناتی روستاههای متاثر، افزایش یافته است