سال انتشار: ۱۳۷۸

محل انتشار: اولین همایش ملی صنایع دریایی ایران

تعداد صفحات: ۱۳

نویسنده(ها):

محمد ربانی – استادیار گروه میکروب شناسی و ایمنی شناسی دانشکده دامپزشکی دانشگاه ته

چکیده:

بهره برداری شایسته از دریاها و منابع عظیم دریایی در جهت توسعه پایدار و ارتقاء سلامت جسمی و روحی بشر، علاوه بر اعمال مدیریت شایسته و مبتنی بر آخرین یافته های دانش بشری و بهره مند ازتفکر دینی در زمینه های مدیریت، انسان شناسی و جهان شناسی ، نیازمند زمینه سازی مناسب فرهنگی و اجتماعی جهت مشارکت شایسته آحاد مردم می باشد. بدونشک حصور این موارد وابسته به آگاهی دقیق از دیدگاه های اسلام عزیز، انتقال آنها به جامعه و فراهم ساختن زمینه اجرای آنها می باشد.
در قرآن کریم در آیات متعددی از دریاها و بهره گیری از آنها سخن گفته شده که مراجعه به آنها چشم اندازهایجالبی فرا روی اندیشمندان می گشاید. در کتب حدیث و کتابهای فقهی، تاریخی، ادبی و … نیز در این رابطه مطالب ارزشمند زیادی می توان یافت.
در این مقاله به اهممطالبی که در مورد دریاهاو بهره برداری از آنها در قرآن کریم و برخی متوم اسلامی وارد شده و به نظر نگارنده آگاهیاز آنها برای برنامه ریزان و مدیران مربوطه و نیز انتقال آنها به افراد جامعه از راههای اطلاع رسانی و تبلیغی مناسب ضرورت دارد اشاره شده اس. عناوین این موارد عبارتند از :
۱- دریاها به عنوان «آیات» یا نشانه های الهی و نقش آنها در خداشناسی، ضرورت عبرت از حوادث و بلایای دریایی (آیات ۳۱ و ۳۲ سوره لقمان و …)
۲- نقش حیات بخش دریاها در چرخه حیات و زندگی انسان و موجودات دیگر (آیات ۷۰ سوره اسراء ، ۱۴ سوره نحل و …)
۳- تسخیر دریاها وبهره برداری شایسته از آنها (آیات ۱۴ سوره نحل، ۶۵ سورهحج، ۱۲ و ۱۳ سوره جاثیه و…)
۳-۱- اهداف الهی در بهره گیری از دریاها
۳-۲- بهره برداری غذایی از دریاها
۳-۳- بهره برداری اقتصادی از دریاها، کشتی رانی و حمل و نقل و …
۳-۴- سیر و سیاحت دریای و جنبه های مختلف آن (فقهی، پزشکی و …)
۳-۵- التذاذ روحی با مشاهده چشم اندازهایطبیعی دریاها
۳-۶- نقش دفاعی دریاها
۳-۷- دریاها و نقش آنها در انتقال فرهنگ، کسب و انتقال دانش
۳-۸- بهره برداری های دیگر از دریاها
۴- حدود بهره برداری از دریاها
۴-۱- دید انسان موحد در مواجه با دریا و نعمات آن
۴-۲-حدود تصرف انسان در بهره گیری از نعمات الهی
۴-۳- حفظ محیط زیست دریایی و مراقبت در عدم آسیب به طبیعت و موجودات زنده
۵- دریاها و احکان فقهی مربوط به آنها