سال انتشار: ۱۳۸۶

محل انتشار: کنفرانس سراسری بهینه سازی مصرف انرژی

تعداد صفحات: ۶

نویسنده(ها):

غلامحسین شهیدی بنجار – بخش مهندسی گیاهزشکی و بیوتکنولوژی
پروین رشید فرخی – بخش مهندسی زراعت و اصلاح نباتات-دانشکده کشاورزی-دانشگاه شهید باهنر کر
سونیا عقیقی – بخش مهندسی گیاهزشکی و بیوتکنولوژی

چکیده:

از سال ۱۹۹۲ میلادی در اروپا و آمریکا و از اواخر دهه ۷۰ شمسی در ایران، (MTBE) Methyl tert-butyl ether به عنوان افزودنی بنزین جایگزین تترا اتیل سرب گردیده و برای افزایش درجه اکتان و بنزین و کاهش آلاینده هایی چون مونوکسیدکربن و ازن بکار گرفته شده است. این ماده به طرق مختلفی همچون نشت سرریز و عدم احتراق کامل د رمحیط پراکنده می گردد و از طریق آب شرب و تنفس هوای الوده به انسان منتقل می شود. محققین آمریکایی بر این باورند که این ماده موجب عوارضی چون سرطانهای بیضه، کلیه و کبد، لوسمی، آسم، تاثیرات سوء عصبی و قلبی م یگردد. به علت حلالیت زیاد (MTBE) در آب، سر ریز آن در پمپ بنزین ها و نششت از مخازن معیوب زیر زمینی، آنرا به آبهای زیر زمینی منتقل نموده. بخارات موجود آن نیز در جو، از طریق نزولات آسمانی همچون برف و باران موجب آ لودگی روان آبها و نهایتا سفره های آبهای زیر زمینی شده و ازینرو دراکوسیستم کره زمین وارد چرخه آب گردیده است. به علت مخاطرات عدیده آن در انسان و هزینه گزاف پاکسازی سفره های آبهای زیرزمینی، محققین آمریکایی ابراز داشته اند که MTBE می تواند بزرگترین چالش زیست محیطی د رتاریخ آمریکا باشد. از اینرو بر اساس علمی ارائه شده از طریق سازمان حفاظت محیط زیست (EPA)، کنگر آمریکا مقرر کرده تا کاربرد این ماده را از ابتدای سال ۲۰۰۶ در ایالات متحده ممنوع اعلان نماید و الکل (اتیلیک=اتانول) جایگزین آن گردد. از سال ۲۰۰۲ کمپانیهای امریکایی شروع به طراحی و ساخت خودروهایی کرده اند که با سوخت بنزین حاوی اتانول کار کند. در راستای این هدف، بودجه های کلانی جهت تاسیس پالایشگاه های تولید الکل در کنگره آمریکا به این امر اختصاص یافته است. جهت زدودن و کاهش میزان الایندگی MTBE از سفره های آبهای زیر زمینی در آمریکا، اقدامات گسترده ای صورت پذیرفته است. آمریکائی ها برآورد نموده اند که هزینه این پاکسازی بالغ بر ۴۰ میلیار دلار خواهد بود. علیرغم مخاطرات بهداشتی و زیست محیطی مشخ شده مرتبط با MTBE ، د رسالهای اخیر، کاربرد این ماده در بنزین بدون سرب د رتمام ایران گسترش یافته و برای تولید آن پالایشگاه های بزرگی در خلیج فارس و بنادر جنوبی ایران تاسیس گردیده.