سال انتشار: ۱۳۸۶

محل انتشار: دهمین کنگره علوم خاک ایران

تعداد صفحات: ۳

نویسنده(ها):

داود نیک نژاد –

چکیده:

با توجه به روند افزایش جمعیت و محدودیت اراضی مناسب برای تولیدات کشاورزی، بشر مجبور به استفاده حداکثر از اراضی موجود می باشد که این مسئله بدون در نظر گرفتن مسائلی از جمله شوری خاک و قلیائیت روز به روز باعث کاهش وسعت اراضی کشاورزی می گردد . در حال حاضر حدود ۲۵ میلیون هکتار از اراضی کشور به درجات مختلفی با مسائل شوری و قلیائیت و زهدارشدن روبروست که در صورت عدم اصلاح مشکلات بیشتری را در آینده در پی خواهد داشت . بخشهایی از این اراضی با روشهای معمولی آبشویی قابل اصلاح می باشد و بخشهای دیگر که به لهاظ اقتصادی نبودن قابل اصلاح نبوده، بلااستفاده مانده است . این مسئله بدلیل محدود بودن سطح زمین و افزایش جمعیت امری توجیح ناپذیر است و بایستی به هر نحو ممکن به احیاء اینگونه اراضی پرداخت . یکی از روشهاییکه بتوان در مدت زمان کوتاه خاکهای با نفوذپذیری کم و با شوری و قلیائیت زیاد را آبشویی کرد استفاده از فناوری الکتروسینتیک می باشد که در برگیرنده الکترومیگریشن، الکترواسمز، الکتروفورز و الکترولیز می باشد . این پدیده ( الکترومیگریشن و الکترواسمز ) بنا به تعریف عبارتست از اینکه اگر توده خاک مرطوب یا اشباع در داخل میدان الکتریکی ناشی از جریان مستقیم قرار گیرد کاتیونهای موجود در الکترولیت منفذی و یا کاتیونهای اضافی موجود بر روی ذرات خاک بر اثر گرادیان الکتریکی از سمت آند به سمت کاتد حرکت نموده و مولکولهای آب را بهمراه خود جابجا می نماید در نتیجه جریانی از آب از آند به کاتد صورت می گیرددر یک تحقیق که بمنظور بالا آوردن رطوبت از سفره آب زیرزمینی به محدوده ریشه صورت گرفته بود دریافتند که سدیم از بالا به پایین حرکت کرده و کلسیم و منیزیم بر عکس آن عمل می کند که نشان دهنده جایگزینی آنها با یون سدیم می باشد و شوری خاک نیز از پایین به بالاافزایش یافته بود که در صورت تعویض قطب ها می توان شوری و قلیائیت خاک را در جهت دلخواه اصلاح نمودو در سال های اخیر مطالعاتی در مقیاس آزمایشگاهی و میدانی در زمینه کاربرد فناوری الکتروسینتیک برای حذف آلاینده های مختلف از خاک بخصوص فلزات سنگین و سمی صورت گرفته است هدف از این تحقیق آبشویی خاک سنگین با نفوذپذیری و هدایت هیدرولیکی پایین و در نهایت کاهش شوری و قلیائیت آن با ایجاد گرادیان الکتریکی مستقیم در توده خاک تحت عنوان فناوری الکتروسینتیک می باشد .