سال انتشار: ۱۳۷۳

محل انتشار: سومین کنگره علوم زراعت و اصلاح نباتات ایران

تعداد صفحات: ۱۴

نویسنده(ها):

سیدعلی الهی نیا – دانشکده کشاورزی دانشگاه گیلان

چکیده:

اصطلاحاافزایش یک بیماری درجمعیت را اپیدمی آن بیماری میگویند اپیدمی زنگ زرد درروی گدنم بسیارخطرناک میب اشد که نقصان محصول ناشی ازبروز آن را درنقاط مختلف دنیا حدود ۸تا ۷۵درصد تخمین زده اند عامل این اپیدمی قارچ PUCCINIA striiformis f.sp.tritici eriks می باشد زنگ زرد گندم درسال ۱۷۷۷ توسط گاد gadd تشریح شد که هم اکنون یکی ازبیماریهای مهم گندم دردنیا منجمله ایرن است علاوه برگندم جو یولاف چاودار و حدود ۳۲۰ گونه از۵۰جنس علفهای هرز خانواده گرامینه به این بیماری مبتلا میشوند میزبان واسط این زنگ برخلاف زنگ سیاه و قهوه ای مشخص نیست بنابراین سوال مطرح این است که عامل این بیماری درغیاب گندم چگونه بقا خود را حفظ کرده و اینوکولوم اولیه اسپورها ازچه منبعی تامین میگردد حداقل دوفرضیه برای تامین اینوکولوم اولیه وجود دارد فرضیه اول انتقال ازروی علفهای هرز و فرضیه دوم انتقال آنها ازمسافت دور می باشد برای ایجاداپیدمی غالبا نیاز به انتقال اسپورها ازمسافت دورنیست بلکه اپیدمی با انتقال اسپورهای تازه تشکیل شده ازمنطقه ای به منطقه دیگر توسعه می یابد دراپیدمی زنگ زرد درسال ۱۹۵۸امریکا اسپورها تامسافت ۲۴۰۰ کیلومتر ازشمال مکزیک تا داکوتای شمالی را ظرف ۶ماه پیموده اند اسپورهای زنگ زرد درمقابل اشعه ماورا بنفش خورشید uv تا سه برابر حساس تر اززنگ سیاه بوده بقا خود را پس ازیک روز تابش طبیعی نورخورشید درتابستان ازدست میدهند اپیدمی زنگ زرد و توسعه آن بیش ازازهرزنگ دیگری به حساسیت ارقام و شرایط اقلیمی مساعد برای رشد و تکثیرپاتوژن و همچنین علفهای هرزمیزبان وابسته است