سال انتشار: ۱۳۸۳

محل انتشار: چهارمین همایش سراسری بهداشت حرفه ای ایران

تعداد صفحات: ۸

نویسنده(ها):

مهران داداش پور – کارشناس پزشکی اجتماعی گروه پزشکی اجتماعی
رضا حسینی – متخصص پزشکی اجتماعی عضو هیئت علمی

چکیده:

با توجه به اهمیت سلامت نیروی کار در اقتصاد خانواده و توسعه پایدار کشور لازم و ضروری است که با بررسی عوامل زیان آور موجود در محیط کار ضمن شناسایی و ارزشیابی آن‌ها با راهکارهای مناسب و صدمات وارده به نیروی کار جلوگیری شود. این مطالعه از نوع مقطعی و توصیفی تحلیلی به صورت سرشماری با حجم نمونه ۷۴ نفر (۱۴ زن و ۶۰ مرد) می‌باشد . جمع‌آوری اطلاعات از طریق مشاهده و مصاحبه با کل افراد شاغل در کارگاه‌های خانگی برقی خانگی تحت پوشش مرکز بهداشتی-درمانی سلطان محمد طاهر و متناسب با متغیرهای مورد نظر ( عوامل زیان آور فیزیکی، شیمیایی، ارگونومیک ، بیولوژیک) انجام پذیرفت. در این مطالعه دامنه سنی شاغلین بین ۶۴ – ۱۵ سال بود، از نظر میزان تحصیلات ۱/۵%بی‌سواد، ۱۳/۵%ابتدایی و راهنمایی، ۳۵% دبیرستانی، ۴۴% دیپلم و چهار در صد فوق دیپلم و دو در صد لیسانس بودن. با بررسی متغیرهای مورد مطالعه نتایج زیر مشاهده گردید: افراد در معرض صدا، ارتعاش، روشنایی، دما و رطوبت نامناسب به تردید ۴۱/۸۹%، ۶/۷۵در صد، ۶/۷۵در صد، ۱۷/۵۶% بوده‌اند و مواجهه با اشعه، گردوغبار، گاز و بخار، دود و دمه به ترتیب ۲۰/۲۷%، ۵۴%، ۹/۴۵%، ۱۴/۸۶% به دست آمد. وضعیت نامناسب بدن در حین کار و ابزار کار نامناسب تردید ۷۹/۷۲% و ۲۰/۲۷% و مواجهه با عوامل زیان آور بیولوژیک ۶/۷۵% بوده‌اند. در خصوص میزان آگاهی کارگر را یافته‌ها بدین شرح بوده است: ۹۲% کارگر از خطرات و عوامل زیان آور مربوط به شغل خود آگاه بوده‌اند که از این مقدار ۵۴% خود را ملزم به اجرای نکات ایمنی و استفاده از وسایل حفاظت فردی می‌دانستند و ۴۴% این افراد دارای وسایل حفاظتی بوده‌اند. سطح آگاهی از وضعیت مناسب بدن در حین کار ۸۲% بوده است. میزان سطح تحصیلات و میزان رعایت نکات ایمنی و بهداشتی رابطه مستقیم داشت به طوری که در جامعه مورد نظر ۹۱/۳در صد از لیسانس حاج، ۹۰/۱در صد از فوق‌دیپلم با، ۸۱% از دیپلمها و ۷۶/۶ در صد از تحصیلات دبیرستانی و ۷۶% از تحصیلات سیکل وفقط ۴۲% بی‌سواد ها خود را ملزم به رعایت نکات ایمنی و بهداشتی می‌دانستند علت عمده عدم رعایت نکات بهداشتی و ایمنی در جامعه مورد نظر به ترتیب: ۹۴/۴ % مشکلات مالی، ۴۱/۱%عدم دسترسی به وسایل مورد نظر، ۵۳/۱% مرعوب نبودن وسایل موجود در بازار، ۱۲% اعتقاد به بی‌فایده بودن این مسائل، ۱۸/۲%عدم آگاهی از نوع مناسب وسایل جهت استفاده و سه در صد غیره.با توجه به پژوهش حاضر که در خصوص عوامل زیان آور محیط کار و عدم رعایت اصول ایمنی صورت پذیرفت به نظر می‌رسد با تأمین تمهیدات مالی لازم و آموزش سلامت محیط کار می‌توان به حد استاندارد و امنیت لازم نزدیک‌تر شد. در این راستا توصیه‌های لازم به صاحبان کارگاه و کارگران و پیگیری‌های مستمر واحد بهداشت حرفه‌ای کارساز خواهد بود.