سال انتشار: ۱۳۷۹

محل انتشار: اولین کنفرانس ملی بررسی راهکارهای مقابله با کم آبی و خشکسالی

تعداد صفحات: ۱۱

نویسنده(ها):

حسن رحیمی – استاد گروه آبیاری و آبادانی دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران، مدیر گروه
هومن خالدی – عضو هیات علمی جهاد دانشگاهی دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران، مسئول شا

چکیده:

امروزه مشکل دسترسی به منابع آب شیرین یکی از مسائل مهم در بسیاری از کشورها می باشد. بحران آب درگذشتهبه علت کم بودن جمعیت به اندازه امروزه محسوس نبود، ولی امروزه با افزایش روز افزون جمعیت و نیاز بشر به غذای بیشتر این بحران بیش از گذشته مشهود است.
اینمقاله در ابتدا به بررسی چرخه آب در جهان و ایران پرداخته و سپس سه شاخص بحران آب با عناوین شاخص فالکن مارک، شاخص کمیسیون توسعه پایدار سازمان ملل (UN) و شاخص انستیتو بین المللی مدیریت آب (IWMI) را معرفی می نماید. بر اساس محاسبات انجام شده مقدار سرانه آب سالیانه در ایران ۱۹۴۶ متر مکعب بدست آمده است که باتوجه به شاخص فالکن مارک (۱۷۰۰ متر مکعب سرانه آب سالانه) ، درحال حاضر، جزء کشورهای کم مشکل یا بی مشکل می باشد ولی در آینده با افزایش جمعیت در زمره کشورهای با بحران آبی قرار خواهد گرفت. بر اساس شاخص کمیسیون توسعه پایدار سازمان ملل متحد، ایران جزء کشورهای شدیدا کم آب می باشد چرا که در حال حاضر از ۶۸ درصد از منابع آب قابل استحصال سالیانه خود استفاده می کند در حالیکه مقدار این شاخص حداکثر ۴۰ درصد می باشد. همچنین بر اساس شاخص IWMI نیز ایران همانند شاخص UN جزء کشورهای شدیدا کم آب قرار می گردد.
در ادامه مقاله به معرفی سه مدل متداول جهت پیش بینی وضعیت منابع آب در آینده پرداخته شده که عبارتند از مدلهای VAL , TEC , BAU وبر اساس این مدلها وضعیت منابع آب جهان در سالهای ۲۰۲۵ پیش بینی شده است. بر اساس پیش بینی این مدلها جهان و خصوصا ایران در اینده با مشکلات جدی در زمینه تامین آب روبرو خواهد بود.
قسمت آخر مقاله بهبحث در مورد روشهای مقابله با کم آبی، ظرفیت و پتانسیل های هر روش در ایران اختصاص یافته است.