مقاله برآورد قابليت تركيب پذيري و اثرات ژني در ژنوتيپ هاي برنج که چکیده‌ی آن در زیر آورده شده است، در ۱۳۸۸ در مجله علوم گياهان زراعي ايران (علوم كشاورزي ايران) از صفحه ۲۵ تا ۳۳ منتشر شده است.
نام: برآورد قابليت تركيب پذيري و اثرات ژني در ژنوتيپ هاي برنج
این مقاله دارای ۹ صفحه می‌باشد، که برای تهیه‌ی آن می‌توانید بر روی گزینه‌ی خرید مقاله کلیک کنید.
کلمات مرتبط / کلیدی:
مقاله ترکيب پذيري
مقاله اثرات ژني
مقاله وراثت پذيري
مقاله تجزيه لاين×تستر
مقاله برنج

نویسنده(ها):
جناب آقای / سرکار خانم: رحيم سروش حسين
جناب آقای / سرکار خانم: ربيعي بابك

چکیده و خلاصه‌ای از مقاله:
تعداد پنج رقم اصلاح شده برنج به عنوان لاين با سه رقم بومي برنج به عنوان تستر در سال ۱۳۸۱ به روش لاين× تستر (۳×۵) با يكديگر تلاقي داده شدند. در سال بعد، ۱۵ هيبريد حاصل همراه با ۸ ژنوتيپ والدي در قالب طرح بلوك هاي كامل تصادفي با ۳ تكرار در مزرعه آزمايشي موسسه تحقيقات برنج (رشت) مورد مطالعه قرار گرفتند. هدف از اين تحقيق برآورد قابليت تركيب پذيري عمومي و خصوصي و تعيين نحوه كنترل ژنتيكي ۱۰ صفت زراعي و كيفي بود. تجزيه واريانس ژنوتيپ ها، والدين و تلاقي ها براساس روش لاين× تستر براي كليه صفات به جز عملكرد دانه براي تلاقي ها در سطح احتمال ۵ و ۱ درصد معني دار بود. تجزيه قابليت تركيب پذيري عمومي (GCA) نشان داد كه ارقام كادوس و غريب از نظر عملكرد دانه و ارقام كادوس، هاشمي، نعمت و لاين ۸۳۰ از نظر طول و شكل دانه داراي GCA مثبت و معني دار بودند كه نشان دهنده قابليت انتقال مطلوب اين صفات توسط ارقام مذكور بوده است. ارقام كادوس و حسني براي صفت تعداد روز تا ۵۰ درصد گلدهي و ارتفاع بوته داراي GCA منفي و معني دار بوده  و مي توانند سبب كوتاهي دوره رشد (زودرسي) و پاكوتاهي در نتاج شوند. تلاقي غريب/IR50 داراي قابليت تركيب پذيري خصوصي (SCA) مثبت و معني دار براي صفت عملكرد دانه و تلاقي هاي هاشمي/IR28، غريب/كادوس و حسني/ لاين ۸۳۰ داراي SCA مثبت و معني دار براي تعداد پنجه بودند. براي صفت شكل دانه سهم واريانس افزايشي بسيار بيشتر از واريانس غالبيت بود كه نشان مي دهد اين صفت بوسيله اثر افزايشي ژنها كنترل مي شود و بنابراين مي تواند به نتاج منتقل شود. براي صفاتي مانند تعداد دانه پر و پوك در خوشه، طول دانه، ارتفاع بوته و به ويژه تعداد پنجه در بوته، سهم واريانس افزايشي كم و سهم واريانس غالبيت قابل توجه بود. بنابراين از صفات مذكور مي توان در برنامه توليد واريته هاي برنج هيبريد استفاده نمود.