سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: نهمین کنگره علوم زراعت و اصلاح نباتات

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

اسداله زارعی – مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی کرمانشاه
عبدالمهدی بخشنده – مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی کرمانشاه
قدرت اله فتحی – مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی کرمانشاه
خلیل عالمی سعید – مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی کرمانشاه

چکیده:

با توجه به حجم عظیم واردات روغن به کشور و خروج مبالغ هنگفتی ارز جهت خرید روغن مور دنیاز و وابستگی مطلق کشور در این زمینه، تولید دانه های روغنی در داخل کشور به منظور تولید روغن از اهمیت خاصی برخوردار است. نیمی از اراضی آبی استان کرمانشاه (حدود ١٠٠ هزار هکتار ) زیر ک شت گندم و جو آبی ، کلزا و سایرگیاهانی قرار دارد که برداشت آن ها از دهه سوم خرداد ماه شروع و تا اواخر تیر ماه به اتمام می رسد. با توجه به این موضوع می توان با کشت آفتابگردان در فاصله برداشت این محصولات تا کشت محصولات پاییزه یا بهاره بعدی قسمتی از روغن مورد نیاز کشور را تأمین نمود .از این رو بررسی و تعیین تاریخ کشت و رقم مناسب برای این فاصله زمانی و استفاده از زمین، نور، درجه حرارت و امکانات موجود از اهمیت ویژه ای برخوردار بوده و ضروری به نظر می رسد . به همین منظور یک آزمایش اسپلیت پلات در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی، اثر تاریخکاشت به عنوان فاکتور اصلی (اول تا سی ام تیرماه به فاصله ١٠ روز) و رقم به عنوان فا کتور فرعی (هیبریدهای آذرگل ، آل استار ، شفق ، و CMS26×R103) بر عمل کرد و اجزای آن در چهار تکرار در ایستگاه تحقیقات کشاورزی اسلام آباد انجام گرفت . تجزیه واریانس داده ها نشان داد که اثر تاریخ کاشت و رقم بر عملکرد دانه ، قطر طبق و وزن هزار دانه و شاخص برداشت در سطح اختلاف ٥ درصد معنی دار بود . مقایسات میانگین ها از طریق آزمون دانکن نشان داد که هیبرید آذرگل با بیشترین عمل کرد دانه در تاریخ کاشت اول (یکم تیر ماه ) برتر از سایر ارقام می باشد و این برتری پایدار بوده و در تمامی تاریخ های کاشت شاخص تر از بقیه ارقام بود . اثر متقابل تاریخ کاشت و رقم در مورد قطر طبق در سطح احتمال ٥ درصد معنی دار بود . علت اختلاف میان ارقام ناشی از اختلاف طول دوره سبز شدن تا گلدهی آن هاست و کاهش طول این دوره موجب کاهش عملکرد ماده خشک و عملکرددانه، قطر طبق و وزن هزار دانه و شاخص برداشت در تاریخ های کاشت مختلف شد.