سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: همایش خاک، محیط زیست و توسعه پایدار

تعداد صفحات: ۲

نویسنده(ها):

خوشناز پاینده – مدرس دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز
احمد لندی – استادیار گروه خاکشناسی دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهواز
نفیسه رنگ زن – دانشجوی کارشناسی ارشد گروه خاکشناسی دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چم

چکیده:

مفهوم کیفیت خاک به عنوان قابلیت یک خاک برای تولید محصولات غذایی با کیفیت و مغذی ، تحت یک مدیریت پایدار در دراز مدت می باشد؛ بطور یکه موجب تخریب منابع طبیعی ومحیط زیست نگردد . سه جزء اساسی شاخص کیفیت خاک بصورت پتانسیل خاک برای افزایش تولید محصول(جزء حاصلخیزی )، توانایی خاک برای کاهش و حذف آلاینده های محیطی (جزء زیست محیطی ) و نهایتأ ارتباط بین کیفیت خاک ، گیاه و سلامتی انسان و دام (جزء بهداشتی )، تعریف می شود ( ۳). کیفیت خاک به عنوان ابز اری جهت متعادل نمودن تقاضای جهانی برای غذا و افزایش تولیدات غذایی به شمار می رود. یکی از این مواد غذایی که تقاضای انکار ناپذیری از سوی جمعیت عظیمی از مردم جهان دارد ، برنج است . اهمیت آن به اندازه ای است که سال ۲۰۰۴ میلادی (با شعار برنج زندگی است) از سوی سازمان ملل متحد به عنوان سال بین المللی برنج معرفی شد. مطالعات انجام شده توسط پژوهشگران نشان داده است که در خاک های شالیزار فرایندهای پتانسیل اکسید _احیاء و تغییرات اسیدیته خاک کیفیت خاک را به شدت تحت تأ ثیر قر ار می دهد . این فرایندها از آن جهت حائز اهمیت می باشند که تغییرات الکتروشیمیایی و بیوشیمیایی حاصل از غرقاب شدن و به تبع آن کاهشpH خاک، بطور مستقیم یا غیرمستقیم برحلالیت و قابلیت دسترسی عناصر کم مصرف در خاک تأثیر دارند. غرقاب شدن باعث افزایش قابلیت جذب عناصر میکرو شده و در بسیاری موارد سمیت عناصر سنگین را ایجاد می کند . اگر چه جذب برخی از فلزات سنگین برای رشد بیولوژیک گیاه لازم است اما غلظت کمی بیش از حد آستانه آنها می تواند برای سلامت گیاه و به تبع آن حیات دام و انسان بسیار خطر آفرین باشد. امروزه عناصر سنگین از مهم ترین آلاینده های مختل کننده اکوسیستم به شمار می ر وند که عدم مدیریت مناسب در کنترل آنها منجر به رکود کیفیت خاک خواهد شد . از آنجاکه رطوبت عامل بسیار مهمی در فعل و انفعالات شیمیایی خاک است و برنج گیاهی است که برای رشد به شرایط ماندابی نیاز دارد لذا د ر این تحقیق کیفیت خاک و میزان آلودگی ناشی از افزایش غلظت عناصر سنگین تحت شرایط ماندابی مورد بررسی قرار گرفت.