سال انتشار: ۱۳۷۴

محل انتشار: چهارمین کنگره ملی خوردگی ایران

تعداد صفحات: ۱۲

نویسنده(ها):

محمدرضا باطنی – دانشکده مهندسی متالورژی – دانشگاه صنعتی اصفهان
احمد ساعتچی – دانشکده مهندسی متالورژی – دانشگاه صنعتی اصفهان

چکیده:

آبکاری الکترولس نیکل – فسفر روشی برای ایجاد پوشش نیکل، بدون استفاده از جریان الکتریسیته می باشد که در پاره ای موارد به آن ابکاری شیمیایی نیز اطلاق می گردد. اساس حمامهای آبکاری الکترولس بر احیاء نمکهای فلزی استوار است. پوشش بدست آمده در این روش در اتر واکنش اتوکاتالیتیک و احیاء یونهای نیکل (Ni+2) توسط عوامل احیا کننده ای همچون هیپوفسفیت، فرمالدئید، بروهیدریدسدیم و آمینوبورانها می باشد.
یکنواختی پوششهای الکترولس نیکل – فسفر زیادتر از پوششهای الکتریکی است. بطوریکه هرقدر هم که جسم آبکاری شده دارای شکلی پیچیده و ناهموار باشد، با اینوجود پوشش بدست آمده از روش الکترولس دارای ضخامتی یکسان در کلیه قسمتهای جسم است. علاوه بر این پوشش الکترولس معمولا بصورت آمورف بوده و از خلل وفرج کمتری نسبت به پوششهای الکتریکی برخوردارند. حمامهای الکترولس به چهار گروه قلیایی نیکل – فسفر، اسیدی نیکل – فسفر ، قلیایی نیکل – بر و اسدی نیکل – بر تقسیم میشوند. در اکثر حمامهای الکترولس نیکل از هیپوفسفیت سدیم بعنوان عامل احیاء کننده استفاده می گردد. حمامهای قلیایی در مقایسه با حمامهای اسیدی در درجه حرارتهایپائین تری کار می کنند و بعلاوه میزان فسفر موجود در پوشش حاصل از آنها کمتر است . بواسطه میزان فسفر کمتر، سختی و مقاومت سایشی این میزان فسفر موجود در پوشش حاصل از آنهاکمتر است. بواسطه میزان فسفرکمتر، سختی ومقاومت سایشی این پوششها همانند حمامهای اسیدی نبوده و از آنها کمتر است و بعلاوه چسبندگی کمی به فولاد دارند.