سال انتشار: ۱۳۸۷

محل انتشار: پانزدهمین کنگره دامپزشکی ایران

تعداد صفحات: ۱۱

نویسنده(ها):

حمیدرضا توکلی – استادیار دانشکده بهداشت و مرکز تحقیقات بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی بق

چکیده:

بوتولیسم یکی از مهمترین مسمومیت های غذایی است که توسط توکسین تیپ های مختلف کلستریدیوم بوتولینوم A-G ایجاد می گردد . سم ایجاد کننده این باکتری ( توکسین بوتولینال ) کشنده ترین سم باکتریایی شناخته شده در طبیعت محسوب می گردد . این بیماری در اثر مصرف مواد غذایی مختلفی رخ میدهد که از آن جمله میتوان به انواع کنسروهای گیاهی و گوشتی ، ماهیان فرآوری شده ، و ندرتا " محصولات لبنی تهیه شده به روش سنتی اشاره نمود . طی سالهای ۱۳۸۲ -۱۳۸۵ ، در ایران ۲۵۰ مورد مشکوک به مسمومیت بوتولیسم به ثبت رسیده است و میزان آن در سال ۸۰ ( ۱۳۸۵ مورد ) حدود دو برابر سال ۴۳( ۱۳۸۲ مورد ) گزارش گردیده است . بیشترین موارد بیماری در استان های شمالی کشور مانند گلستان و گیلان "(% 46 کل موارد ) رخ داده و شایعترین مواد غذایی عامل مسمومیت ، ماهی شور و اشپل معرفی گردیده است، بطوریکه در سالهای ۱۳۸۲ ، ۱۳۸۳ ، ۱۳۸۴ ، و ۱۳۸۵ به ترتیب ۲۵/۶ ، ۳۷/۸ ، ۴۷/۳ ، و ۳۱/۲ درصد و در مجموع % ۳۵/۲ از موارد مسمومیت در اثر مصرف این فراورده ها ایجاد گردیده است و در ۳۹ مورد (% ۱۵/۶)فراورده های لبنی سنتی ، بعنوان عامل مسمومیت گزارش گردیده اند . همچنین ۵۳/۶ درصد موارد بیماری در اثر تهیه و مصرف مواد غذایی در منازل رخ داده است . از نظر جنسیت ، میزان شیوع مسمومیت در مردان و زنان به ترتیب ۵۲ و ۴۸ درصد واز نظرگروه سنی بیشترین موارد بیماری در گروههای E و A % ( تعیین کردیده است . همچنین تیپ های ۹/۶ ( سال ۲۰ – ۲۴ % ( و ۱۲/۴ ( سال ۱۵ – ۱۹سنی کلستریدیوم بوتولینوم بعنوان شایعترین تیپ های عامل مسمومیت شناخته شده اند . با توجه به مصرف زیاد این فراورده ها در کشور و افزایش موارد وقوع مسمومیت در سال های اخیر، بررسی اپیدمیولوژیکی بیماری از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است که در این مقاله به آن پرداخته شده است .