سال انتشار: ۱۳۸۶

محل انتشار: سومین کنفرانس مکانیک سنگ ایران

تعداد صفحات: ۶

نویسنده(ها):

رضا آل خمیس – کارشناس ارشد مکانیک سنگ، مهندسی مشاور سازبن پژوه
سعید کریمی نسب – استادیار , بخش مهندسی معدن , دانشگاه شهید باهنر کرمان
فرزاد آریانا – دانشیار , بخش مهندسی مکانیک , دانشگاه شهید باهنر کرمان

چکیده:

نشست یکی از پدیده های مخاطره آمیز زمین شناسی می باشد که در اثر فعالیت بـشری همچـون تخلیه دراز مدت آب، نفت، گاز از مخازن زیرزمینی و یا استخراج معادن زیرزمینی می تواند تشدید
شود . هنگامی که سفره آبدار تحت بهره برداری قرار می گیرد، نیروهایی متعادل کننده سفره آبدار در اثر پمپاژ آب زیرزمینی دچار تغییر می گردند، و زمین نشست می کند و سرانجام فرو نشـست
رخ می دهد . یکی از عواقب نشست ناشی از بهره برداری آبه ای زیرزمینی رشد لوله جدار چـاه آب می باشد . البته این لوله جدار نیست که رشد می کند بلکه زمین اطراف لوله جدار است که به سمت پایین می رود . نیروهای ناشی از نشست همچنین می تواند باعث تخریب لوله جدار چاه گردد کـه این موضوع باعث تحمیل هزینه های تعمیر و یا حتی جایگز ینی چاه می گردد . در این مقاله توسط روش عددی المان محدود در حالتهای دو و سه بعدی و بـا اسـتفاده از نـرم افـزار ABAQUS بـه بررسی تأثیر نشست حاصل از بهره برداری آبهای زیرزمینی و افت سطح آبهـای زیرزمینـی بـر لوله جدار چاههای آب با استفاده از اطلاعات یک حوزه آبریز پرداخته شد . نتایج حاصل از شـبیه سازیهای ژئومکانیکی به کمک نرم افزار ABAQUS نشان داد که مکانیزم ایجاد " کاسه " فرونشست باعث دو حالت از گسیختگی لوله جدار می گردد . در یال این گودال رسوبات سطحی می توانند بـه سمت مرکز گودال، بر روی رسهای نرم بلغزند و در مسیر حرکت خود ب اعث خمش در لولـه جـدار شوند . در نزدیکی مرکز گودال فرونشست، مشکل از گونه دیگری است . تراکم قابل ملاحظه رسهای نرم با گذشت زمان، باعث کوتاه شدگی فاصله سطح زمین تا کـف چـاه مـی گـردد . همانگونـه کـه انتظار می رود در این وضعیت لوله جدار دچار کمانش می شود و در بعضی موارد، لوله های جدار از زمین بیرون می زنند