سال انتشار: ۱۳۸۶

محل انتشار: چهارمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران مدیریت حوزه های آبخیز

تعداد صفحات: ۱۲

نویسنده(ها):

اسماعیل شریفی – هیئت علمی مرکز تحقیقات حفاظت خاک و آبخیزداری
عبدالمحمد غفوری روزبهانی – هیئت علمی مرکز تحقیقات حفاظت خاک و آبخیزداری
محمدتقی امانپور – هیئت علمی مرکز تحقیقات حفاظت خاک و آبخیزداری

چکیده:

طبق آخرین یافته های علمی، مدیریت عبارت از فرآیند برنامه ریزی، سازماندهی، رهبری و اعمال کنترل بر تلاش ها و کارهای اعضای سازمان و نیز در مورد استفاده نمودن از منابع س ازمانی برای دستیابی به هدف های اعلان شده سازمان است . بر پایه همین تعریف عام، امروزه مباحث علم مدیریت در شاخه های گوناگون از قبیل بازرگانی، صنعت، سازمان های دولتی، مدیریت هتل ها، بیمارستان ها و به ویژه مدیریت شهری ورود پیدا کرده است . تمام بخش های فوق الذکر از بکارگیری علوم و فنون مدیریت توانسته اند موجبات افزایش خدمت رسانی، جذب مشتریان، ارتقاء کیفیت، کاهش هزینه ها، و دهها شاخص بهینگی را تحصیل نمایند. با عنایت به همین تعریف علمی، مدیریت آبخیز یا آبخیزداری عبارت از فرآیند برنامه ریزی، سازماندهی، رهبری و کنترل و نظارت بر اجرای اقداماتی به منظور اداره منابع یک آبخیز به منظورفراهم آوردن حداکثر برداشت محصولات و خدمات توسط آبخیزنشینان با حداقل آسیب رسانی به منابع خاک، آب و گیاه می باشد . در این تحقیق مطابق بررسی های اولیه و مشاهدات عینی، مشخص گردید که حوزه های آبخیز ک شور یا اساساً با فقدان مدیریت و سازماندهی روب رو بوده و ی ا با تعدد مراجع تصمیم گیری مواجه می باشند. از آنجایی که حوزه های آبخیز منبع اصلی تولید آب و عرصه های فعا ل بخش کشاورزی و دامپروری کشور می باشند، کاملاً ضروری بنظر می رسد که با مدیریت علمی اداره شون د . در ای ن تحقیق ب ررسی تطبیق ی از نحوة سازمانده ی و مدیریت شهری که دارای چندین دهه سابقه در سطح جهان و کشور می باشد، با شیوه ای مناسب برای طراحی سازمان و ایجاد مدیریت واحد برای حوزه های آبخیز الگوبرداری شده است. ضمناً مواردی از قبیل: محوریت و حجم اقتصاد ح وزة آبخیز، ذی نفعان حوضه، دستگاههای حاکمیتی و ذی ربطان اثرگذار در حوضه و شاخص های بهینگی منابع پایه و اقتصادی – اجتماعی حوزه آبخیز به منظور اعمال مدیریت مناسب دقیقاً مورد بررسی قرار گرفته است .
نتایج حاصل از این تحقیق مواردی از قبیل ذیل می باشد :
– طراحی سازمان مناسب آبخیزداری در قالب سازمان غیر دولتی – غیر انتفاعی همانند سازمان شهرداریها
– نحوه و میزان تأمین اعتبار سازمان آبخیزداری و بررسی کمک های بلاعوض دولت .
– تعیین محدودة قانونی تحت مدیریت سازمان آبخیزداری و درجه بندی سازمان آبخیزداری همانند شهرداریهای درجه ۱ ، ۲ و .۳
– نیازمندیهای قانونی و مقرراتی به منظور هماهنگی دستگاههای حاکمیتی و الزام ذی نفعان و آبخیزنشینان