سال انتشار: ۱۳۸۴

محل انتشار: اولین همایش ملی حبوبات

تعداد صفحات: ۴

نویسنده(ها):

سمانه نجیب نیا – دانشجوی کارشناسی ارشد رشته زراعت، دانشکد ه کشاورزی دانشگاه فردوسی مشه
حسن پرسا – کارشناس آموزشی و پژوهشی پژوهشکد ه علوم گیاهی دانشگاه فردوسی مشهد
عبدالرضا باقری – اعضای هیئت علمی دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده:

به منظور بررسی تحمل به سرما و مقاومت به یخ زدگی ژنوتیپ های نخود (Cicer arietinum L.) در مزرعه در شرایط آب و هوایی مشهد، آزمایشی در سال زراعی ۱۳۸۴-۱۳۸۳در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد، به اجرا درآمد. در این طرح، ۱۵۲ نمونه نخود شامل ۳۰ نمونه نخود متحمل به سرما از بانک بذر مشهد، ۱۳ نمونه نخود دریافتی از کانادا، یک نمونه نخود حساس به سرما و مابقی از نمونه‌های خزانه بین‌المللی نخود متحمل به سرما (از ایکاردا) به‌همراه چهار شاهد شامل کرج۳۱-۶۰-۱۲ (دارای سازگاری نسبی به شرایط کشور)، ILC482، ILC3279 و FLIP84-48C (سه رقم اخیر متحمل به سرما در آزمایشات بین المللی) در قالب طرح مقدماتی آگومنت در کشت پاییزه (۱۷ مهر)، مورد ارزیابی قرار گرفتند. بر اساس نتایج، تفاوت موجود در میان ژرم‌پلاسم‌های مورد آزمایش، همچنین تفاوت میان ژرم‌پلاسم‌ها و شاهدهای آزمایش از نظر مراحل فنولوژیک (شامل تعداد روزهای کاشت تا سبز شدن، سبز شدن تا گلدهی، گلدهی تا غلافدهی و غلافدهی تا رسیدگی) و نیز خصوصیات مورفولوژیک (شامل ارتفاع بوته، تعداد شاخه در بوته، و مجموع طول شاخه‌ها در بوته)، معنی‌دار بود (p≤ ۰٫۰۵) و تنوع قابل ملاحظه‌ای از این نظر در میان ژرم‌پلاسم‌ها وجود داشت. به‌این‌ترتیب و با توجه به این‌که درصد بقاء (تعداد بوت ه باقیمانده در زمان برداشت نسبت به تعداد بوته در زمان کاشت) در مورد ۶۲ درصد ژرم‌پلاسم‌های مورد بررسی، بیش از ۵۰ درصد بود و نیز با توجه به این‌که حدود ۶۰ درصد ژرم‌پلاسم‌ها، عملکرد دانه‌ای بیش از ۱۵۰ گرم در متر مربع (۱۵۰ تا ۴۴۲ گرم در متر مربع) تولید نمودند، بنابراین امکان مناسبی از نظر انتخاب نمونه‌های مناسب جهت ادام ه آزمایشات تحمل به سرما از جمله آزمایشات تکراردار فراهم آمده است.