سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: هفتمین سمینار ملی مهندسی سطح و عملیات حرارتی

تعداد صفحات: ۱۱

نویسنده(ها):

سهراب سنجابی – گروه مواد، دانشگاه تربیت مدرس

چکیده:

اخیراً نانوسختی سنجی (Nanoindentation) به عنوان یک ابزار مهم برای بررسی خواص مکانیکی مواد با حجم کم به خصوص آنالیز خواص مکانیکی لایه های نازک کاربرد گسترده ای پیدا نموده است . این روش به طور پیوسته میزان نیرو بر حسب مقدار جابجائی یک فرورونده (Indenter) را در ماده به ترتیب در ابعاد میلی نیوتن و نانومتر با دقت بالا اندازه گیری می کند. از داده های حاصل می توان سختی و مدول یانگ لایه های نازک را که مهمترین خواص مکانیکی ماده به شمار می آیند را ارزیابی نمود . در این تحقیق پس از لایه نشانی آلیاژ هوشمند NiTi به ضخامت ۲ میکرون و اندازه دانه کمتر از ۵۰ نانومتر، سختی و مدول یانگ بر حسب میکروساختارهای مختلف اعم از مارتنزیتی و یا آستنیتی بر اساس تابعی از عمق فروروندهمطالعه گردید . نتایج نشان داد که در عمق های کم تر از ۱۰۰ نانومتر اثر زبری سطح لایه نازک و در عمق های بیشتر از ۲۰۰ نانومتر، اثر بستر سیلیکونی بر خواص ذکر شده کاملا محسوس می باشد . از بررسی آزمایش نانو سختی سنجی خاصیت سوپرالاستیسیته در لایه غنی از نیکل در عمق های زیر ۱۵۰ نانومتر و خاصیت حافظه داری در لایه غنی از تیتانیم مشاهده می گردد. خواص مکانیکی لایه های نازک حافظه دار در ساخت قطعات خودکار میکرونی پر اهمیت میباشد.