سال انتشار: ۱۳۸۶

محل انتشار: سومین کنفرانس بین المللی مدیریت جامع بحران در حوادث غیرمترقبه

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

سمانه مختاری – کارشناس خط و سازه های ریلی- دانشگاه علم و صنعت ایران

چکیده:

ایمنی از مباحث مهم هر سیستم حمل و نقل می باشد، به ویژه در شبکه های حمل و نقل مسافر که دارای جایگاه خاصی است. شبکه راه آهن به عنوان یک سیستم حمل و نقل ایمن و کارآمد در کشورهای جهان شناخته شده است. یکی از مسائلی که همواره ایمنی سیستم حمل و نقل ریلی را مورد تهدید قرار می دهد، وقوع سوانح ناشی از بلایای طبیعی می باشد. ممانعت از بروز بلایای طبیعی و آسیب به سازه های راه آهنی خارج از ید قدرت انسان و غیرممکن است. اما با اقدامات مناسب می توان آسیب پذیری زیرساخت ها را کمتر نمود. برای آن که هر اقدام پیشگیرانه ای حداکثر تاثیرگذاری را داشته باشد، راه آهن ها همیشه باید از وضعیت خطوط و مجاورت آن ها آگاه باشند و هر کجا که خطر چنین فجایع طبیعی وجود دارد، گام های مناسبی بردارند.
با عنایت به پهنه گسترده شبکه ریلی ایران که در غرب در نواحی برف خیز و در معرض رانش و در نواحی مختلف در معرض سوانح دیگر مانند زلزله و غیره قرار دارد، مطالعه و بررسی تجربیات سایر کشورها و به کارگیری موثر آن ها با توجه به شرایط و ویژگی های سیستم هدف، تاثیر بسیاری در رشد و ارتقای ایمنی سیستم خواهد داشت.
وضعیت جغرافیایی و به هم پیوستگی زمین‌شناسی در کشور ژاپن، به طور کلی شرایط ناپایداری را ایجاد نموده است که از آن جمله زمین‌لرزه‌های مکرر در این کشور است. شرایط آب و هوایی نیز باعث گسترش ابرهای ضخیم و بارش برف و باران سنگین در این کشور می‌شود. بنابراین جای تعجب نیست که این تنوع بلایای طبیعی هر سال بخش های گوناگونی را مورد تهدید خود قرار ‌دهد. به همین دلیل راه آهن ژاپن از طرق مختلف، به خصوص به وسیله تحکیم زیرساخت ها، سعی بر کاهش اثرات نیروهای طبیعی و پیشگیری از آسیب به خط داشته است. خطوط شینکانسن و سایر خطوطی که اخیرا ریل گذاری شده اند، عمدتا به گونه ای طراحی شدهکه در مقابل نیروهای طبیعی مقاومت کنند. راه آهن این کشور به خوبی توانسته است با اقداماتی چون محافظت سطوح شیب دار، ایجاد نرده های بهمن گیر، نصب موانع وزش باد و تقویت زیرساخت ها در مقابل زلزله و به کارگیری سیستم های شناسایی و هشدار بلایا توانسته است بلایایی را که در سایر کشورها منجر به بحران می گردد، کنترل نموده و در سطح حادثه نگه دارد. در این مقاله روش های مختلف راه آهن ژاپن در پیشگیری از آسیب و تخفیف اثرات بلایایی که احتمال وقوع آن ها در راه آهن کشور وجود دارد بررسی شده اند.