سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: نهمین کنگره علوم زراعت و اصلاح نباتات

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

گودرز نجفیان – موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر کرج
احمد جعفر نژاد – ایستگاه تحقیقات کشاورزی نیشابور
رضا نیکو سرشت – مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی کرمانشاه
اکبر قندی – مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان

چکیده:

به منظور معرفی ارقام متحمل به کم آبیاری جهت کشت در مناطق و مزارع کم آب اقلیم معتد ل ١٦ لاین و رقم گندم در کنار ٤ رقم پیشتاز ، کراس البرز ، آذر‐- ٢ و سرداری در شرایط تنش آبی آخر فصل در ٤ منطقه کرج، کرمانشاه، اصفهان و نیشابور بمدت دو سال زراعی ۸۴-۸۲ در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با ٣ تکرار مورد ارزیابی قرار گرفتند. این آزمایش در پاییز آبیار ی گردیده و در بهار یک یا دو نوبت پس از قطع بارندگی ها آبیاری انجام گردید طور یکه از مرحله شروع سنبله دهی ببعد لاین های مورد بررسی تحت تنش رطوبتی قرار گرفتند .برای صفت عمل کرد دانه تجزیه واریانس مر کب روی مکان ها و سال های آزمایش انجام و میانگین ها با روش دا نکن مورد مقایسه قرار گرفتند. تجزیه پایداری با روش Rank و نیز روش AMMI انجام گردید. طبق نتایج تجزیه واریانس مر کب منابع تغییر سال × مکان ، ژنوتیپ و اثر متقابل سال × مکان × ژنوتیپ بسیار معنی دار شدند . از لحاظ متوسط عمل کرد دانه ژنوتیپ های مورد بررسی از شماره ١٢ با ۶/۲۸۵ تن در هکتار بعنوان برترین تا شماره ٤ یعنی رقم سرداری با ۴/۲۳۹ تن در هکتار بعنوان ضعیف ترین قرار گرفتند. رقم پیشتاز بعنوان شاهد گندم آبی دارای عمل کرد دانه برابر ۵/۷۰۳ تن در هکتار بود . رقم کراس البرز که برای شرایط آبیاری تکمیلی پیشنهاد گردیده است عملکرد دانه برابر ۵/۱۶۵ تن در هکتار نشان داد . رقم آذر -‐ ٢ که تحمل به خشکی آن در تحقیقات دیم تایید گردیده است در این آزمایش دارای عمل کرد دانه برابر ۴/۵۵۳ تن در هکتار بود . در یک نگاه کلی بسیاری از ژنوتیپ ها ی مورد بررسی از مجموع ١٦ ژنوتیپ دارای عملکرد دانه برتر از شاهدها بوده و از میان آن ها شماره های ۱۲، ۱۳، ۷، ۱۶، ۴، ۸، ۶، ۹، ۱۰ و ۱۸ عمل کرد دانه بالاتر از ٦ تن در هکتار داشته اند. صفت وزن هزار دانه در لاین ها ی شماره ۳، ۴، ۷، ۸، ۹، ۱۰ و ۱۸ در شرایط تنش رطوبتی اعمال شده ، مساوی یا بالاتر از ٣٥ گرم بود. بر اساس کلیه ارزیابی ها و از جمله پایداری عملکرد ، مقاومت به بیماری ، ریزش دانه وکیفیت نانوایی لاین WS-82-9 جهت تکثیر ، معرفی و کشت در اراضی مناطق مواجه با خشکی آخر فصل و نیز مزارع کم آب در اقلیم معتدل توصیه می شود