سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: اولین همایش منطقه ای بهره برداری از منابع آب حوضه های کارون و زاینده رود (فرصتها و چالشها)

تعداد صفحات: ۸

نویسنده(ها):

حمید محمدی – دانشجوی کارشناسی ارشد رشته مرتعداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ص
حمیدرضا کریم زاده – استادیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان

چکیده:

فرآیند فرسایش خاک و سیل خیزی از جمله مشکلات مهمی هستند که یک حوزه آبخیز را همواره در معرض خطر قرار می‌دهند. تعیین تراوایی سازندهای زمین شناسی جهت برآورد خطر سیل خیزی حوزه آبخیز جهت احداث سازه‌های مهندسی برای جلوگیری از سیل و هدر رفت خاک از اهمیت زیادی برخوردار می‌باشد. هدف از این مطالعه، تهیه نقشه سیل خیزی زیر حوزه آبخیز گلیرد- فشندک می‌باشد تا بتواند مرجعی برای کارهای اجرایی و مطالعات حفاظت خاک و برنامه‌ریزی‌های آتی در این حوزه آبخیز باشد. زیر حوزه گلیرد- فشندک با وسعتی معادل ۱۱۸۹۸ هکتار، در منطقه طالقان و در دامنه جنوبی رشته کوههای البرز قرار دارد. پارامتر سیل خیزی در فرآیند حفاظت خاک و جلوگیری از فرسایش می‌تواند کمک فراوانی جهت مدیریتجامع حوزه آبخیز بنماید. به این منظور مطالعات سیل خیزی در مورد زیر حوزه مورد نظر براساس روش معاونت آبخیزداری وزارت جهاد کشاورزی انجام شد. براساس این روش، نقشه زمین شناسی زیر حوزه در مقیاس۵۰۰۰۰: ۱ تهیه و جنس سنگها و نوع سازندهای موجود در منطقه مشخص گردید. سپس با استفاده از نقشه زمین شناسی، نقشه تراوایی زیر حوزه مورد مطالعه در مقیاس۵۰۰۰۰: ۱ تهیه شد. به طوریکه در این نقشه، میزان تراوایی هر جنس سنگ و هر سازند مشخص گردید. سپس با توجه به اینکه هر سازندی دارای یک تراوایی مشخصی است و هر میزان تراوایی نیز باعث ایجاد سیل خیزی معینی می‌گردد، نقشه سیل خیزی زیر حوزه مورد مطالعه در مقیاس۵۰۰۰۰: ۱ تهیه گردید. با توجه به جنس سنگهای تشکیل دهنده، واحدهای سنگ شناسی gy2، gy1، Ngm، Ekv، Js، Dv،ودارای تراوایی کم و از نظر سیل خیزی در اولویت اول قرار دارند که دارای مساحت ۴۱۱۲ هکتار می‌باشد و ۵۶/۳۴ درصد مساحت حوزه را شامل می‌شود و واحدهای سنگ شناسیو Ngc دارای تراوایی متوسط و از نظر سیل خیزی در اولویت دوم قرار می‌گیرند که با مساحت۲۵۵۸ هکتار، ۴۹/۲۱ درصد مساحت حوزه را شامل می‌شود و واحدهای Q1s، Q1g، Q2s، Pr ودارای تراوایی زیاد و از نظر سیل خیزی در اولویت سوم قرار دارند که با مساحت۵۲۲۸ هکتار، ۹۵/۴۳ درصد مساحت حوزه را شامل می‌شود.