سال انتشار: ۱۳۸۴

محل انتشار: سومین همایش ملی فرسایش و رسوب

تعداد صفحات: ۴

نویسنده(ها):

امیر سعادت فر – دانشجوی کارشناسی ارشد مرتعدادری، دانشکده مرتع و آبخیزداری ، دانشگاه ع
فاضل امیری – عضو هیات علمی دانشگاه بوشهر
محمدرحیم فروزه – دانشجوی کارشناسی ارشد مرتعداری، دانشگاه مرتع و آبخیزداری، دانشگاه عل

چکیده:

خاک به عنوان مهمترین منبع تولید منابع غذایی بشر محسوب میشود که برای تشکیل یک سانتی متر از آن در مناطق خشک و نیمه خشک حدود هزار سال وقت لازم است. فرسایش خاک و بیابانی شدن ازجمله فرآیندهایی هستند که منابع آب و خاک کشور ما را به صورت مستقیم و غیر مستقیم تهدید می کنند. به طوری که بررسی فرسایش و رسوب حوزه های آبخیز، اساس برنامه ریزی در عملیات حفاظتی آب و خاک میباشد. در این مطالعه، منطقه کرچمبوی استان اصفهان با مساحت ۱۱۰۳۹هکتار به دلیل اهمیت آن در تعلیف بخش زیاد از دامهای منطقه انتخاب گردید. به همین منظور ویزگیهای فیزیوگرافی، اقلیمی، هیدرولوژی ، ژئومرفولوژی ، پوشش گیاهی و خاک منطقه بررسی شد. در ادامه با توجه به ویژگی های شبکه هیدروگرافی و خصوصیات فیزیوگرافی ، حوزه مورد مطالعه به ۴ زیر حوزه تقسیم گردید. در مجموع این زیر حوزه ها، ۵ رخسارهو ۶۰ واحد کاری در رابطه با ژدومورفولوژی منطقه تشخیص داده شد. همچنین مطالعات فرسایش و رسوب در ۴ مرحله مطالعات مقدماتی، مطالعات صحرایی، مطالعات آزمایشگاهی و مطالعات تکمیلی انجام گرفت. با توجه به اینکه حوزه مطالعاتی فاقد ایستگاه های رسوب سنجی و هیدرولوژی بود شدت فرسایش ومیزان رسوبدهی در هر زیر حوزه با استفاده از روش PSIAC به صورت کمی و درواحدهای کاری به صورت کیفی با استفاده از مشاهدات عینی تهیه گردید. نتایج خاصله گویای انست که زیر حوزه آقاگل با مساحت ۳۱۱۳-۳۶ هکتار و شدت فرسایش ۱۲۴۳ ton/Km2.year دارای بیشترین میزان فرسایش و زیر حوزه باغ مادی با مساحت ۲۶۴۰ هکتار و شدت فرسایش ۱۰۱۴ton/Km2.year دارای کمترین میزان فرسایش می باشد. در نهایت عوامل عمده فرسایش در این منطقه به دو دسته عوامل طبیعی و تشدید شونده تقسیم شدند که از میان عوامل طبیعی نوع سازند وشیب از بین عوامل تشدید شونده تغییر کاربری اراضی مرتعی و چرای بی رویه از مهمترین عوامل موثر بر فرسایش در این منطقه تشخیص داده شد.