سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: هفتمین سمینار بین المللی مهندسی رودخانه

تعداد صفحات: ۷

نویسنده(ها):

فرزاد نظری زاده –
ابراهیم زلفی –
فرهاد ایزدجو –

چکیده:

از آنجا که اهمیت آب و مشکل کمبود آن از گذشته در ایران وجود داشته است، حفظ و حراست از منابع آبی موجود یک ضرورت انکارناپذیر بوده و لذا تحقیقات مربوط به فرسایش و رسوب بعنوان یکی از عوامل مهم کاهش حجم مفید مخازن سدها، از ویژگی و حساسیت خاصی برخوردار است . به همین دلیل در این پژوهش ، فرسایش پذیری و تولید رسوب در حوضه آبریز سد دز مورد بررسـی قـرار گرفتـه اسـت . حوضه آبریز سد دز از لحاظ موقعیت جغرافیایی در محدوده ′ ۱۰ و ۴۸° تا ′ ۲۱ و ۵۰° طول شرقی و ′ ۳۶ و ۳۲° تا ′ ۷ و ۳۴° عرض شـمالی واقع شده است . مساحت کل حوضه آبریز مورد مطالعه ۱۷۳۲۰ کیلومترمربع و طول محیط آن ۸۷۵ کیلومتر می باشـد . در ایـن تحقیـ ق بـا توجه به ضرورت استفاده از دانش RS ، GIS در نیل به کاهش زمان، هزینه و خطرات ناشی از عملیات میـدانی و بـا توجـه بـه مزیتهـای روش PSIAC ، از این روش در قالب GIS استفاده گردیده است . امتیاز نهایی حاصل از جمع پارامترهای نه گانه مدل PSIAC در گستره حوضه آبریز سد دز حد اکثر ۱۴۷ بدست آمد . طبـق نقـشه بدسـت آمـده تقریبـاً ۳۵ درصـد حوضـه آبریـز سـد دز در زمـره نـواحی بـا فرسایش پذیری و تولید رسوب بالا قرار دارد . مقدار برآورد اولیه Qs طبق رابطه رسوب زایی حـدود ۱۷۲۴۷۲۴۵ متـر مکعـب در سـال در گستره حوضه آبریز می باشد . این برآورد اولیه با استفا ده از مقدار اندازه گیری شده رسوب در محل سد دز مقایسه و کالیبره گردید . جهـت کالیبره نمودن عدد رسوب ۱۷۲۴۷۲۴۵ ، این مقدار بر عدد رسوب حاصل از بررسی مخزن سد دز که ۱۵/۳ میلیون متـر مکعـب در سـال تعیین گردیده است، تقسیم شد . با احتساب ضریب تعدیلی معادل ۰/۸۸۶۰۷ متر مکعـ ب، مقـدار تولیـد رسـوب حوضـه آبریـز سـد دز ۱۵۷۴۲۸۰۰ متر مکعب در سال تعیین گردید . مقدار ضریب تعدیل در نقشه رستری اولیه تولید رسوب در محـیط GIS اعمـال گردیـد و نتیجه آن بعنوان نقشه نهایی برآورد تولید رسوب با استفاده از مدل MPSIAC تولید شد .