سال انتشار: ۱۳۸۶

محل انتشار: دهمین همایش ملی بهداشت محیط

تعداد صفحات: ۱۵

نویسنده(ها):

آرش جوانشیر – استادیار اقیانوس شناسی دانشکده منابع طبیعی ، دانشگاه تهران.
مژگان جندقی – کارشناس ارشد علوم محیط زیست دانشکده محیط زیست و انرژی،واحد علوم و تحقی
لالیک ساریخانی – دانشجوی کارشناسی ارشد شیلات

چکیده:

تولید پساب های ناشی از فعالیت های کشاورزی و صنعتی، باعث بر هم خوردن کیفیت آب ه ا شده است . فسفات و نیترات موجود در این پساب ها، مزاحمت های زیست محیطی بسیاری ایجاد می نمایند. کاهش میزان مواد محلول باقیمانده در فاضلاب پس ازطی فرآیند تصفیه و نیز استفاده از روش های بیولوژیکی به جای روش های شیمیایی موجود دلیل اصلی انجام این تحقیق بوده است صدف Anodonta cygnea در میان صدف های آب شیرین، یکی از انواع مهم صدف های فیلتر کننده می باشد. مهمترین دلیل انجام آزمایشات جذب ذرات معلق و حذف مواد محلول می باشد. به منظور بررسی توانایی صدف A. cygneaدر کاهش غلظت فسفات و نیترات در فاضلاب شهری چندین صدف از این گونه، در درجه حرارت۲۰-۱۹ درجه سانتی گراد و در دو سیستم باز و بسته مورد آزمایش قرار گرفتند. میزان فیلتراسیون (بر حسب وزن خشک بدون خاکستروبراساس واحد (ml.min-1.g-1) و میزان حذف نمک های محلول فسفات و نیترات (فاضلاب مصنوعی) بر حسب واحد میلیگرم در لیتر انداز هگیری شدن د. در این آزمای ش ها از محیط کشت Guillard & Rhyter استفاده شد. کلیه تخمینها (نرخ فیلتراسیون و تغییرات مواد محلول بطریق غیر مستقیم (کاهش لگاریتمی بین ورودی و خروجی) انجام شده است. حجم آبی که از ورای آبشش ها عبور می کند یا همان نرخ فیلتراسیون بااستفاده ازشمارش تعداد سلولهای scenedesmus sp . و Chlorella sp در ورودی و خروجی اندازه گیری گردید. جلبک ها در محیط کشت مذکور با تراکم بالا کشت داده شدند. غلظت جلبک در محیط کشت مورد استفاده در زمان آزمایش ۳ ۱۰ ×۴۰۰cells.ml-1 بوده استنتایج به دست آمده در سیستم باز نشان داد که با افزایش تعداد جلبک ها (در جهت تامین نیازهای حیاتی) میزان قابل توجهی ازمواد محلول (فسفات و نیترات) توسط این جلبک ها کاهش یافت. بدین ترتیب که میزان (غلظ ت) نیترات محلول از ۲۰۴/۱۷ mg.l-1 به ۱۴۰/۴۲mg/l-1 کاهش یافت و میزان فیلتراسیون ویژه صدف در مدت زمان ۲۰ دقیقه، مقدار ml.min-1.g-1 AshFree Dry Weight (AFDW)10/01بود. در سیستم بسته نیز مشخص شد که جلبک قادر به کاهش بخش مهمی از مواد محلول است.بعلاوه نتایج نشان داد که با افزایش غلظت مواد آلاینده، میزان فیلتراسیون ویژه توسط صدف ها افزایش می یابد. نتایج این تحقیق نشان دادند که مطالعه در شرایط کاملا بدون استرس و احتمالانزدیک به محیط زیست طبیعی صدف انجام شد. به علاوه نتایج نشان داد که متوسط کارآیی در سیستم تلفیقی صدف و جلبک درمورد جذب نیترات ۷۶٫۳۱ درصد و در مورد جذب فسفات ۷۵٫۳۲ درصد بوده است. با توجه به نتایج به دست آمده احتمال دارد که بتوان صدف Anodonta cygnea را به عنوان یکی از عوامل تصفیه کننده طبیعی در فاضلا بها مطرح نمود و به شکل عملی از نتایج این آزمایشات استفاده کرد.