تعديل توافق عدم رقابت

در اين قسمت به رويکرد کشورهاي کامن لا به ويژه آمريکا در قبال مقوله تعديل قرارداد عدم رقابت مي پردازيم و نخست مفهوم «قاعده قلم آبي »١ و سپس نحوه اجراي آن را بررسي مي کنيم و در بخش سوم ، مقوله تعديل قرارداد مزبور را در ساير کشورها و حقوق ايران تحليل مي کنيم .

مفهوم قاعده قلم آبي

در حقوق کشورهاي کامن لا آنچه در وهله نخست به ذهن متبادر مي شود، آن است که اگر توافق عدم رقابت فاقد جنبه هايي از شرايط قانوني الزامي باشد، غيرمعتبر تلقي مي شود. اما اين باور همواره به حقيقت نزديک نيست ؛ چرا که قاعده قلم آبي با دخالت در اين فرايند گاه به تعديل توافق و اعتباربخشي به آن مساعدت مي کند. قاعده قلم آبي در چارچوب قرارداد عدم رقابت ، معياري حقوقي براي تصميم گيري درخصوص حذف يا تعديل برخي مفاد غيرمعقول توافق عدم رقابت ، به منظور حفظ اعتبار آن قلمداد مي شود.

بنيان اين قاعده متکي بر اين امر است که بايد از شخصي که با حسن نيت در پي حمايت از منافع مشروع خود است ، ولي از برخي جنبه هاي اعتبار و رعايت دقيق محدوديت هاي متعارف ، غفلت کرده ، حمايت کرد و با اعمال اين قاعده ، حياتي تازه به توافق عدم رقابت بخشيد. با وجود اين ، در آمريکا در ايالت هاي کاليفرنيا، داکوتاي شمالي و مونتانا در توافقات استخدامي ، قاعده به هيچ وجه اجرا نمي شود؛ زيرا اصولا شرط عدم رقابت در توافقات استخدامي بي اعتبار خوانده مي شود [٤٢، ص ٥٠٠]. اما ساير ايالات در برخورد با آن و اجراي قاعده ، سه رهيافت مختلف را دنبال مي کنند که در ادامه به آن ها خواهيم پرداخت .