سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: سومین کنگره بین المللی بهداشت، درمان و مدیریت بحران در حوادث غیرمترقبه

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

سکینه پرستش – اداره پرستاری و مامایی استان گیلان
زهرا کوشانفر – اداره پرستاری و مامایی استان گیلان

چکیده:

در ۲۵ سال گذشته حوادث طبیعی ۳ میلیون نفر در دنیا تلفات ایجاد کرده و خساراتی به میـزان ۲۳ میلیـارد دلار وارد ساخته است . کشور عزیز مان ایران به لحاظ موقعیت جغراقیایی و نیز عدم وجود توجه کافی به ساختار فیزیکی هر ساله شـاهد خسارات وسیع جانی و مالی ناشی از بلایای طبیعی بالاخص زلزله می باشد و با کمال تاسف علیرغم تلاش وسیع و گـسترده و ستودنی همه مردم خصوصا مسئولان محترم در زمان بروز فاجعه ، هیچگاه از عمق فاجعه کاسـته نـشده و پیـشرفت مـؤثری در پیشگیری از عوارض حاصل نگشته است . یکی از اهداف کمیته ملی کاهش اثرات و بلایای طبیعی و کمیته فرعی حـوادث غیـر مترقبه بیمارستانها، افزایش آگاهی مسئولین و دست اند رکاران در امر برنامه های کاهش اثرات و بلایای طبیعی و ارتقاء کیفیت سازماندهی و مدیریت خدمات درمانی در مواقع بروز بحران است . توقع و انتظار گسترده مبنـی بـر آمـادگی بیمارسـتانها بـرای مقابله با هر بحرانی وجود دارد در صورتی که تحلیل آثار بلایای طبیعی نشان داده است ، بیمارستانها اغلب آمادگی کـافی بـرای مقابله با مشکلات طبیعی و ذاتی حوادث غیر مترقبه را ندارند . بنابراین وجود برنامه مدون مختص هر بیمارستان برای مقابله با زلزله و دیگر بلایا ضروری بوده ، این برنامه شامل آمادگی های پیش از وقوع ، هنگام وقوع و پس از وقوع زلزله و … می باشـد . در این پژوهش سعی گردیده است ، ضمن بررسی میزان آمادگی موجود در مراکز درمـانی بـرای مقابلـه بـا حـوادث ، راهکارهـای مناسبی جهت رفع کاستی ها ارائه گردد . هدف پژوهش : این پژوهش جهت تعیین میزان آمادگی مراکز درمـانی تابعـه دانـشگاه علوم پزشکی گیلان جهت مقابله با حوادث و بلایای غیر مترقبه از دیدگاه مدیران پرستاری انجام شده اسـت . ابـزار و روش : ایـن پژوهش یک مطالعه توصیفی بوده و ابزار گرد آوری اطلاعات پرسشنامه ای شامل ۲ بخش می باشد : بخش اول شـامل ۷ سـؤال بوده و به منظور بررسی مشخصات واحدهای مورد پژوهش تدوین گردیده است . بخش دوم از چهار قـسمت تـشکیل گردیـده : قسمت اول دارای ۱۱ س ئوال و به منظور ارزیابی اقدامات انجام شده جهت کاهش خطـرات سـاختمانی ، قـسمت دوم دارای ۱۶ سئوال و به منظور ارزیابی اقدامات انجام شده جهت کاهش خطرات غیر ساختمانی و تجهیزاتی و قسمت سوم شامل ۸ سـئوال به منظور ار زیابی میزان آمادگی نیروی انسانی و قسمت چهارم شامل ۱۱ سوال و ب ه منظـور ارزیـابی اقـدامات مـدیریتی انجـام شده، طرح گردیده است . جامعه پژوهش مراکز درمانی تابعه دانشگاه و نمونه پژوهش ۱۴ مرکز از مراکز فوق بود . جهت تجزیـه و تحلیل داده ها از آمار توصیفی و جداول فراوانی مطلق و نـسبی اسـتفاده گردیـد . نتـایج پـژوهش : نتـایج سـؤالات بخـش اول پرسشنامه نشان داد که % ۵۰ مراکز قدمت ۲۱ الی ۴۰ سال داشته در %۹۱ مراکـز بازرسـی از نظـر آسـیب پـذیری سـاختمان صورت نگرفته و %۵۸ موارد سابقه بازسازی در ۲ سال اخیر را دارند . در %۷۵ مراکز مانور امدادو نجات انجـام نـشده اسـت ، %۹۵ پرسنل آموزش دیده برای مقابله با زلزله و %۷۵ پرسنل آموزش دیده برای اطفـای حریـق ، پرسـنل پرسـتاری و مامـایی بـوده . در %۱۰۰ موارد اعضاء کمیته حوادث غیر مترقبه تعیین گردیده و % ۵۸ موارد زنجیره اطلاع رسانی داشتند . تنهـا در %۳۳ مـوارد جلسات کمیته حوادث غیر مترقبه بطور منظم تشکیل می شد . همچنین نتایج پژوهش در بخش دوم بیانگر این مطلب بود که اقدامات انجام شده جهت کاهش خطرات ساختمانی در %۵۸ موارد ضعیف ، اقدامات انجـام شـده جهـت کـاهش خطـرات غیـر ساختمانی و تجهیزاتی در %۵۰ موارد متوسط و میزان آمادگی نیروی انسانی در %۶۷ موارد درحـد خـوب و اقـدامات مـدیریتی انجام شده در %۶۷ موارد در حد متوسط انجام می گردد . در پاسخ به هدف کلی پژوهش، میزان آمادگی مراکـز درمـانی تابعـه دانشگاه علوم پزشکی گیلان جهت مقابله با حوادث و بلایای غیر مترقبه در %۶۹ موارد در حد متوسط بوده است . بحث و نتیجـه گیری : تجربه نشان داده است ، بیمارستانهایی که دارای برنامه های آمادگی مقابله با حوادث غیر مترقبه بوده اند و این برنامه ها را مرتبا تمرین کرده اند ، هنگام بروز حوادث متحمل آسیب های کمتری شده اند . هر بیمارستان باید دارای یک برنامه منحـصر به خودش باشد و این برنامه حداقل سالی ۲ بار شبیه سازی و تمرین گردد .