سال انتشار: ۱۳۸۴

محل انتشار: دومین کنفرانس سراسری آبخیزداری و مدیریت منابع آب و خاک

تعداد صفحات: ۵

نویسنده(ها):

کرامت میجانی – کارشناس ارشد
مهدی شهسواری – مدیر آبخیزداری سازمان جهادکشاورزی استان کرمان
جواد شاهرخی – مدیرآبخیزداری سازمان جهادکشاورزی منطقه جیرقت وکهنوج

چکیده:

رشد جمعیت و افزایش روزافزون به نیازهای غذایی و انرژی پیامدهایی چون توسعه اراضی کشاورزی ، حفرچاه های عمیق و نیمه عمیق و بهره برداری بیش از حد مجا ز آنها ، اجرای طرحهای بزرگ سدسازی ،کاهش پوشش گیاهی ، فرسایش زیاد خاک در حوزه های آبخیز و در نتیجه بروز سیلاب ، کاهش دبی چشمه ها و قنوات و غیره را به همراه داشته وخواهد داشت ، لذا مدیریت حوزه های آبخیز به منظور توسعه پایدار و به منظورحفاظت آب و خاک ، تغذ یه آبهای زیرزمینی ، کنترل فرسایش و رسوب وسیل و غیره ضروری است .استان کرمان با مساحتی بالغ بر ۱۸/۳ میلیون هکتار دارای ۸۰۰ هزار هکتار اراضی کشاورزی و بیش از ۲۳ هزار منبع آبی (عمدتاً چاه ) می باشد . حدود دو سوم استان مناطق کوهستانی و تپه ماهوری و یا به عبار تی حوزه های آبخیز با فرسایش آبی می باشدکه متوسط فرسایش آبی حوزه های آبخیز سالانه ۲۱۰ میلیون تن ومیزان رسوب حمل شده به پائین دست ۷۵ میلیون تن برآورد شده است . طی ۳۳ سال گذشته ۲۰ سال خشکسالی اتفاق افتاده و در ترسالیها نیز عمدتاً در مناطق فصل تابستان با کمبو د آب مواجه می باشند . همچنین در ۴۸ سال گذشته بالغ بر ۵۷۰ مورد سیل در استان گزارش شده که خسارات زیادی را تحمیل نموده اند . از طرفی در استان چندین سد مخزنی موجود و یا در دست ساخت می باشد که با خطر پرشدن از رسوبات مواجه می باشند بر این اساس اگرچه مدیریت آبخیزداری با مطالعه بخشی از حوزه های آبخیز و اجرای ۱۸۴۵ مورد بند خاکی و بیش از ۷۰۰ مورد بند سنگ وسیمانی و گابیونی و ۳۴۰۰ مورد خشکه چین و ۴۳۴۰ هکتار عملیات بیولوژیک و غیره در جهت کنترل فرسایش و رسوب ، سیل و کم آبی اقدام نموده اما عملیات مذکور تنها حدود ۳ درصد از مساحت استان را تحت پوشش قرار داده است در این مقاله علاوه بر مواردمذکور تاثیر اقدامات وهمچنین مشکلات و محدودیتهای حاکم بر آبخیزها نیز بررسی شده است.