سال انتشار: ۱۳۸۳

محل انتشار: چهارمین همایش سراسری بهداشت حرفه ای ایران

تعداد صفحات: ۱۲

نویسنده(ها):

محمدعلی برزگری بافقی – دانشجوی کارشناسی بهداشت حرفه‌ای دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
علی سهل آباد این – دانش کارشناس بهداشت حرفه‌ای دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
محمود مخلصی – دانشجوی کارشناسی بهداشت حرفه‌ای دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
قاسم طوری – دانشجوی کارشناسی بهداشت حرفه‌ای دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

چکیده:

طبق آمار ارائه شده توسط شرکت اتوبوسرانی روزانه تعداد ۲٬۰۰۰٬۰۰۰ نفر مسافر در شهر تهران به وسیله ناوگان اتوبوسرانی جابه‌جا می‌شود. این جابه‌جایی به وسیله ۲٬۰۰۶۱۰۰ اتوبوس و در حدود ۵٬۳۰۰ راننده که در دو شیفت کار می‌کند انجام می‌پذیرد. وجود مسافر زیاد، ترافیکی سنگین شهر تهران، مسیرهای طولانی همه و همه دست‌به‌دست هم دادند تا رانندگان مدت زیادی از شیفت کاری را پشت فرمان بگذرانند و در مرض پوسچرهای نامطلوب قرار بگیرند که باعث اعمال فشارهای بسیاری بر روی کمر، نشان، گردن و دست‌ها می‌شود. از این رو بر آن شدیم تا پوسچرهای رانندگان را با سیستم RULA مورد بررسی قرار دهیم و پس از مقایسه این بررسی با میزان نارضایتی رانندگان اتوبوس‌ها در مورد پوسچرهای کاریه آن‌ها راه‌حل‌هایی برای این مشکلات بیابی. این تحقیق به روش توصیفی برای رانندگان اتوبوس‌های ۰۴۵۷ شرکت واحد شهر تهران روش RULA صورت گرفت و هشت پوسچر کاریه آن‌ها مورد بررسی قرار گرفت و هفت پوسچر ۱۰۰ مشاهده صورت پذیرفت. همچنین پرسش‌نامه Body Map توسط ۱۰۰ راننده که به طور تصادفی ساده انتخاب شده بودند و شاد و اطلاعات آن مورد استفاده قرار گرفت. دلیل انتخاب این نام و اتوبوس‌ها به خاطر شباهت از نظر جلوی داشبورد اتوبوس‌های ۰۳۵۵ (که بیشترین نوع اتوبوس‌های شرکت واحد را تشکیل می‌دهند) بود که دارای طراحی جلو بندی نامناسب بود و دور از دسترس بودن کلیدهای باز و بسته کردن دردها باعث می‌شود راننده پوسچر نامطلوب است و کمر را بگیرد همچنین پایین بودن ارتفاع صندلی راننده که علاوه بر فشار روی پاها باعث می‌شود جهت دیدن آیینه بغل یکسانی نامناسب گردن بدهد. از بین هشت پوسچر بررسی شده پوسچرهای گرفتن بلیت از خانم‌ها در حالت نشسته برای هر دو دست بردگی گرفتن در حالت ایستاده با دست راست در بیشتر مشاهدات شماره هفت گرفت و همچنین بازکردن در به ۹۰ و دو دست چپ و راست در بیشتر مشاهدات شماره شش دریافت کرد که در این بیشترین خطر از نظر غده‌ای RULA هستند ، RULA در توصیف این شماره‌ها می‌گوید: نمره (Grand Score شماره هفت و بیشتر به این معنی که بررسی و تغییرات مورد نیاز فوراً بایستی انجام شود. نمره (Grand Score 60 و پنج به این معنی است که بررسی و تغییرات مورد نیاز به زودی بایستی انجام شود. در انتها نتایج نظرخواهی از رانندگان و سختی وظایف و نتایج به‌دست‌آمده از روش RULA مس شده است. طی پرسش‌نامه‌ای Body Map از راننده در ماده سختی وظیفه سؤال شد کسانی که دو تیم سخت و خیلی سخت را در مورد آن پوسچر انتخاب کرده بودم بر اساس تعداد با بیشترین GRAND SCORE به‌دست‌آمده طبق مشاهدات مقایسه شدن و فرضیه را به صورت بستری کردیم: وضعیت پوسچر با احساس فرد نسبت به آن پوسچر از هم مستقل است: H0 وضعیت پوسچر با احساس فرد نسبت به آن پوسچر به هم وابسته‌اند: H1 پس از انجام محاسبات نتیجه آزمون به صورت زیر درآمد: در بررسی که جهت تعیین رابطه بین وضعیت پوسچر و وضعیت رضایت فرد نسبت به آن پوسچر بر روی سر راننده صورت گرفت مشاهده گردید که جهاز آماری تفاوت معنی‌داری وجود دارد ( ۰٫۰۵>p ) مشکل اصلی رانندگان وضعیت شانه‌ها کمر و گردن است که با طراحی مناسب جلوی داشبورد و ارتفاع صندلی راننده می‌توان آن‌ها را اصلاح کرد و همچنین برقراری یک سیستم دریافت بلیت به جای روش‌های فعلی مثلاً سیستم الکترونیکی می‌تواند مؤثرتر باشد.