سال انتشار: ۱۳۸۷

محل انتشار: یازدهمین همایش ملی بهداشت محیط

تعداد صفحات: ۱۰

نویسنده(ها):

شهربانو میمنی – کارشناس بهداشت محیط زاهدان
ادریس بذرافشان – استادیار عضو هیات علمی دانشکده بهداشت و عضو مرکز تحقیقات ارتقاء سلامت
محمدرضا رادنیا – کارشناس بهداشت محیط زاهدان
محمدرضا مرادی – کارشناس مسئول بهداشت محیط استان

چکیده:

نمک از معدود ترکیباتی غذایی است که جایگاه خاصی در برنامه غذایی روزانه ما دارد. متخصصین بهداشت و سلامت مصرف متوسط ۵گرم نمک یددار تصفیه شده را برای هر نفر توصیه می کنند. هدف از این تحقیق بررسی کیفیت انواع مارک های نمک موجوددربازار از نظر میزان ید ودرجه خلوص بود.دراین تحقیق تعداد ۷۴۸ مورد عمده فروشی کوچک بزرگ،سوپرمارکت و.(سایرمحل های عرضه نمک) بازدید و درمجموع ۲۲ مارک نمک شناسایی شد،که از مجموعه فوق تنها ۱۱ مارک نمک دارای مشخصات کامل بهداشتی بودند؛واز میان این ۱۱ مارک فقط نتایج آزمایشگاهی ۸ مارک با مشخصات ثبت شده روی محصول مطابقت داشته و مارک های بهتری را شامل می شد. تعداد ۱۳۱ نمونه برداری ازمجموع مارک های شناخته شده انجام و به آزمایشگاه مواد غذایی استان ارسال شد.بر اساس نتایج حاصله از طریق یدسنجی به کمک کیت یدسنج ۴۶/۵ درصد نمونه هافاقد یدبوده و بر اساس نتایج آزمایشگاهی حاصله نیز ۴۶/۵ درصد نمونه ها فاقد ید بود و ۵۸ درصد نمونه ها،از نظر درجه خلوص نامطلوب بودند. با توجه به مطالعه انجام شده فراوان ترین مارک های نمک موجود نمک تصفیه شده یددار لوت بود.که متاسفانه علیرغم ثبت کامل مشخصات بهداشتی ازقبیل میزان ید واصطلاح( نمک یددار تصفیه شده) میزان ید اندازه گیری شده بر اساس کیت های یدسنج و نتایج آزمایشگاهی در تمام نمونه برداری های انجام شده صفر بوده وعلاوه برآن درجه خلوص این نمک نیزپایین تر از حد استانداردبود.نمونه نمک یددارشستشو شده محتشمی مارک دیگری است که بعد از نمک لوت بیشتر از سایر مارک ها درسطح عرضه مشاهده شد. نمک یددار و تصفیه شده سپیددانه شیراز، نمک یددار و تصفیه شده تابان، نمک یددار و تصفیه شده ستاره، نمک یددار و تصفیه شده سودمند، نمک یددار و تصفیه شده پوسان، و پس از آن نمک یددار تصفیه شده گلهاو ریفان بهترین مارک های نمک شناسایی شده بودند؛ علاوه بر آن ۶۱ درصد نمونه های نمک یددار شستشو شده مارک محتشمی نیز از کیفیت مناسبتری نسبت به سایر نمونه ها برخوردار بود. باتوجه به نتایج به دست آمده فقط ۳۴/۳ درصداز تعداد کل نمونه آزمایش شده طبق استاداردهای نمک طعام شرایط مناسبی را ازنظر درجه خلوص و میزان ید داشت.که این موضوع با توجه به اهمیت مصرف نمک یددار تصفیه شده در سطح جامعه وباتوجه به مخاطرات جدی ناشی از مصرف نمک های بدون ید وفاقدتصفیه،لزوم نظارت و کنترل بیشتر واحدهای تولیدی نمک در کشور وفعالیت بیشترکمیته ملی IDD را طلب می کند.