سال انتشار: ۱۳۸۶

محل انتشار: نهمین سمینار سراسری آبیاری و کاهش تبخیر

تعداد صفحات: ۷

نویسنده(ها):

شاهرخ زندپارسا – استادیار بخش مهندسی آب دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز
ابوالفضل مجنونی هریس – مربی مرکز پژوهشهای علوم جوی – اقیانوسی دانشگاه شیراز
محمدرضا نیشابوری – دانشیار بخش خاکشناسی دانشگاه تبریز
اسماعیل اسدی – دانشجوی دکتری بخش مهندسی آب دانشگاه تبریز

چکیده:

بدون شک مدیریت منابع آب وجلوگیری از هدر رفت آن نیازمند برنامه ریزی دقیق آبیاری است. برای هر گونه برنامه ریزی جهت رسیدن به استفاده بهینه از آب در کشاوزی، نیاز به شناخت دقیق از نیا زآبی گیاهان موردد کشت می باشد. در این پژوهش برایتخمین تبخیر- تعرقگیاه ذرت (ET0) در دو منطقه مزارع دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز و مزارع کرکج در انشگا تبریز از روش ضریب گیاهی دوگانه استفاده شد. بدین منظور، ابتدا تبخیر – تعرق مرجع (ET0) از معادله پنمن مانتیث محاسبه گردید و در مرحله بعد از داده های نشت تبخیر کلاس A برای محاسبه (ET0) استفاده شد. جهت مقایسه نتایج بدست آمده برای مزارع کرکج، داده های لایسیمتری اندازه گیری شده در سال ۱۳۷۹ مورد استفاده قرار گرفتند. جهت مقایسه مقادیر تخمینی، (ETc) در مزارع دانشکده کشاورزی نیز، از مقادیر تبخیر – تعرق بدست آمده از کشت ذرت در سال های ۱۳۸۲ و ۱۳۸۳ استفاده شد. مقادیر Etc ذرت در مزارع کرکج تبریز با استفاده از لایسیمتر برابر ۸۲۹ میلیمتر اندازه گیری شد و در مزارع دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز در سالهای ۱۳۸۲ و ۱۳۸۳ با استفاده از معادله بیلان بترتیب برابر ۷۷۸ و ۷۶۰ میلی متر بودند. در این مطالعه، مقدار Etc ذرت با استفاده از روش ضریب گیاهی دوگانه با محاسبه ET0 از معادله پنمن مانتیث، برای مزارع کرکج در سال ۱۳۷۹ و مزارع دانشکده کشاورزی در سالهای ۱۳۸۲ و ۱۳۸۳ بترتیب برابر ۷۲۳، ۶۹۳ و ۷۰۰ میلیمتر بدست آمد. وقتی که ET0 از داده های تشت محاسبه شد، مقادیر Etc ذرت برای مزارع کرکج و دانشکده کشاورزی در سالهای فوق بترتیب برابر ۸۵۲، ۷۳۶ و ۷۹۶ میلیمتر محاسبه شد. نتایج حاصله نشان داد که تخمین ET0 با استفاده از تشت تبخیر وکاربرد آن در روش ضریب گیاهی دوگانه، تخمین ETc را بهبود داد.