سال انتشار: ۱۳۷۹

محل انتشار: اولین کنفرانس ملی بررسی راهکارهای مقابله با کم آبی و خشکسالی

تعداد صفحات: ۱۳

نویسنده(ها):

حمیدرضا مرادی – دانشجوی دکتری اقلیم شناسی دانشگاه تربیت مدرس
محمد خیراندیش – هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی (واحدشمال)

چکیده:

در نواحی قطبی تحت تاثیر سرمای زیاد و حرکت وضعی زمین در لایه های میانی و بالایی ورد سپهر و پوش سپهر پایینی گردش چرخندی حاکم است که آن را تاوه قطبی (polar vortex) می نامند که مرکز آن معمولا در مناطق قطبی است.
شدت و گسترش یا تحدید وتضعیف تاوه همراه با نوسانات پر فشار جنب حاره، تعیین کننده شرایط اقلیمی در عرضهای میانی است. در این مقاله الگوهای بارشی کشور بر اساس داده های نقشه های ماهانه سطح زمین و تراز ۵۰۰ هکتوپاسکال در شش ماه سرد سال (اکتبر تا مارس) و طی دوره آماری نوزده ساله (۱۹۷۱ تا ۱۹۸۹) بررسی گردید. نتایج حاصله بیانگر آن است که بارشهای فراگیر درکشور با شدت فعالیت کم فشار ایسلند همراه است.
شرایط خشکسالی کشور در تراز ۵۰۰ هکتوپاسکال با حاکمیت تاوه بر روی شرق و مرکز اروپا و شرق و مرکز مدیترانه همراه است. این در حالی است که با حاکمیت پشته در مناطق مذکور استقرار محور ناوه در امتداد طولهای ۴۰ درجه سانتی گراد و ۵۰ درجه سانتی گراد شرقی میزان بارش در کشور بیشتر و فراگیر خواهد بود.