سال انتشار: ۱۳۸۴

محل انتشار: چهارمین همایش ملی بیوتکنولوژی ایران

تعداد صفحات: ۷

نویسنده(ها):

حسین دشتی – استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشگاه ولی عصر عج
بهمن یزدی صمدی – استاد گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشگاه تهران

چکیده:

تنش خشکی یکی از عوامل جدی کاهش عملکردمحصولات زراعی است. امروزه اصلاح گران می توانند با استفاده از مارکرهای ملکولی و تکنیک تجزیه QTL انتخاب برای صفات کمی و مقاومت به تنش های محیطی را با سودمندی بیشتری انجام دهند. به منظور مکان یابی QTL های مربوط به مقاومت به خشکی و صفات وابسته به آن، ۹۶ دابل هاپلونید حاصل از تلاقی بین چاینیز سپرینگ و لاین SQ در دو محیط آبیاری نرمال و محدود در داخل گلخانه مورد ارزیابی قرار گرفتند و صفات: وزن هزار دانه، عملکرد دانه، تعداد دانه در خوشه و طول پدانکل در دو محیط اندازی گیری و شاخص های مقاومت به خشکی شامل میانگین هندسی (GMP)، حساسیت (SSI)، تحمل تنش STI، شاخص MP و شاخص تحمل TQL محاسبه گردیدند. تجزیه های آماری برای بررسی های فنوتیپی صفات انجام گرفت و سپس تهیه نقشه لینکاژی با ۳۳۸ مارکر مولکولی و تجزیه QTL، توسط نرم افزار MAPMAKER انجام و QTL های مربوطه تعیین گردید. تجزیه واریانس نشان داد که تفاوت بین ژنوتیپ ها در کلیه صفحات در هر یک از محیطهای آبیاری نرمال و محدود در سطح ۰۰۱/. معنی دار است. از ۳۳۸ مارکر مولکولی مجموعاً ۲۴ گروه لینکاژی به دست آمد. در آبیاری نرمال یک QTL برای هر یک از صفات وزن هزار دانه، عملکرد و ارتفاع به ترتیب روی کروموزومهای ۲A ،۱B،۴B تشخیص داده شد که به ترتیب ۹%، ۱۶%، ۱۵/۸% از واریانس فنوتیپی این صفات را توجیه می نمایند. و در آبیاری محدود یک QTL برای کروموزومهای ۴A، ۷A تشخیص داده شد که به ترتیب ۱۵% و ۱۴% از واریانی فنوتیپی را توجیه می نمایند و دو QTL برای شاخص MP روی کروموزومهای ۵A و ۱A تشخیص داده شد که به ترتیب ۱۵% و ۱۳/۹% از واریانس فنوتیپی این شاخص را توجیه می نمایند. یک QTL برای شاخص ST1 روی کروموزوم ۱B و یک QTL برای شاخص GMP در همان منطقه QTL مربوط به ST1 تشخیص داده شد که به ترتیب ۱۸/۸% و ۱۶% از واریانس هاس فنوتیپی دو شاخص ST1 و GMP را توجیه می نمایند.