سال انتشار: ۱۳۸۲

محل انتشار: سومین کنفرانس منطقه ای تغییر اقلیم

تعداد صفحات: ۸

نویسنده(ها):

اکرم هدایتی دزفولی – عضو هیات علمی پژوهشکده هواشناسی

چکیده:

بارش یکی از اصلی ترین عناصر اقلیمی هر منطقه به شمار می آید. یکی از ویژگی های اصلی مناطق خشک و نیمه خشک، کمی بارش همراه با نوسانات زیاد می باشد. در خیلی از کشورهای دنیا برنامه ریزان کلان و نیز انجام بسیاری از پروژه های اقتصادی و عمرانی بر مبنای الگوهای طولانی مدت بارش قرار دارد. برای مثال احداث سدها از طریق مکان یابی مناسب و با توجه به میزان بارش دریافتی در خوزه را می توان ذکر کرد. از این رو تغییر در الگوهای آن از جمله تغییر در میزان، تاریخ و نوع بارش اهمیت ویژه ای پیدا می کند. افزایش یا کاهش و یا وقوع موارد حدی از قبیل خشکسالی و یا سیل در هر دو شکل آن در مدیریت منابع آب، طرح های کشاورزی موثر خواهد بود. هدف از این تحقیق، تحلیلی برتاریخ شروع بارش شهر تهران با ۵ آستانه بارش ۰/۱، ۱، ۵، ۱۰ و ۲۰ میلی متر و تعیین روند تغییرات فصلی و سالانه بارش در دوره آماری ۱۹۹۸-۱۹۵۱ می باشد در این بررسی، تحلیل های بارش ناشن داد که شروع بارش در آستانه های کمتر از قبیل ۰/۱ و ۱ میلیمتر تاریخ شروع بارش روند کاهشی داشته، به عبارت دیگر به سمت اوائل پاییز گرایش داشته است. حال انکه در آستانه های بالاتر بارش (۵، ۱۰ و ۲۰) میلیمتر، تاریخ شروع بارش از مقادیر حدی برخوردار است که با حذف این مقادیر، باز هم روند کاهش شروع بارش را طی دوره آماری نشان می دهد. همچنین تاریخ شروع بارش با آستانه های مختلف بارش با توزیع نرمال برازش داده شد. این برازش مبین آن است که در یک احتمال ثابت، تاریخ شروع بارش با آستانه شروع بارش بزرگتر، افزایش خواهد یافت. بررسی روند فصلی میزان بارش نیز نشان داد که فصل زمستان با ۴۹/۳ میلیمتر از روند افزایشی خوبی برخوردار بوده حال آنکه فصول بهار و تابستان هر کدام به ترتیب ۶و۵ ممیلیمتر کاهش و فصل پاییز افزایش محسوسی نداشته است. در تحلیل نسبت مقادیر حداکثر بارش هر ماه به مجموع بارش آن ماه، بررسی ها نشان داد که روند برای ماههای اواخرپاییزو و زمستان کاهشی و در سایر ماههای سال افزایشی است.