سال انتشار: ۱۳۸۳

محل انتشار: پنجمین همایش کیفیت و بهره وری در صنعت برق

تعداد صفحات: ۷

نویسنده(ها):

علی مهریان اصفهانی – شرکت ایران پژوهش

چکیده:

علیرغم اهمیت فراوان و روزافزون موضو ع کنترل وسایل پایش و اندازه گیری (کالیبراسیون) در صنایع مختلف به ویژه صنعت برق از یک طرف و از طرفی عدم وجود مقاله های مرتبط با تجهیزات پایش و اندازه گیری در چهار همایش گذشته، توجه به مشکلات اجرایی کالیبراسیون را روشن تر
ساخته و با ارائه یک روش عملی سعی خوا هد شد این مشکل را برای تجهیزات ابعادی در صنعت برق رفع نمود. برای انجام عملیات کنترل وسایل پایش و اندازه گیری در صنایع باید برنامه زمانی کالیبراسیون را تعیین نمود که تعیین این زمان مستلزم پارامترهای زیادی از قبیل نوع تجهیز، کارخانه سازنده، اطلاعات مربوط به انحراف مقادیر بدست آمده قبلی، طول زمان استفاده، شرایط محیطی و … می باشد که با استفاده از روش ارائه شده در این مقاله می توان اطلاعات تجهیزات اندازه گیری ابعادی از قبیل رتبه بندی، محل کاربرد و فراوانی کاربرد را جمع آوری و سپس با رسم منحنی مربوطه برنامه زمانی کالیبراسیون را تعیین نمود. پیش از پیدایش علم مدیریت کیفیت در جهان و فراگیر شدن آن بحث مربوط به کنترل تجهیزات پایش و اندازه گیری در برخی صنایع از جمله صنایع هواپیمایی به لحاظ دقت بسیار بالا در نوع کار آنها وجود داشته و نیز از اهمیت ویژ های برخوردار بوده است.
به همین دلیل این سازمان ها موظف بودند که وسایل و تجهیزات پایش و اندازه گیری خود را تحت شرایط کنترل شده به خدمت گیرند ولی همواره عدم تعیین فواصل دقیق زمانی کالیبراسیون تجهیزات فوق مشکلاتی را برای آنها بوجود آورده است. یکی از جنبه های مهم کارآیی یک نظام کالیبراسیون، تعیین حداکثر فاصله زمانی واقعی میان تأییدهای متوالی استانداردها و تجهیزات اندازه گیری است . تعیین زمان فواصل کالیبراسیون دوره ای دستگاه های اندازه گیری یکی از عناصر مؤثر یک سیستم کالیبراسیون در یک آزمایشگاه است . عوامل زیادی در تعیین این زمان مؤثرند که مهم ترین آنها به شرح زیر می باشد:۱٫ نوع وسیله (دستگاه) ۲٫ پیشنهاد و توصیه کارخانه سازنده ۳٫ اطلاعات مربوط به انحراف مقادیر بدست آمده از روی سوابق کالیبراسیون قبلی ۴٫ سوابق تعمیر و نگهداری دستگاه ۵٫ طول زمان استفاده، تعداد دفعات استفاده و چگونگی استفاده از دستگاه ۶٫ تمایل به فرسودگی و تغییر تدریجی با گذشت زمان ۷٫ تعداد دفعات کیفیت بازرسی کالیبراسیون ها در داخل مؤسسه ۸٫ تکرار تست ضربدری دستگاه با دستگاه های دیگر بویژه استانداردهای اندازه گیری ۹٫ شرایط محیطی (دما، رطوبت، ارتعاش و غیره) ۱۰ . دقت اندازه گیری مورد نظر (مدنظر گرفته شده)هزینه های کالیبراسیون را معمولاً نمی توان در تعیین فواصل کالیبراسیون نادیده گرفت که این خود ممکن است عامل محدود کننده به شمار آید . بنابراین با توجه به عوامل فوق آشکار است که جدول فواصل کالیبراسیون یکنواختی نمی تواند تهیه شود . خیلی مفید خواهد بود که ابتدا جدول اولی های تهیه شود و سپس با توجه به موقعیت های خاص در آن تغییراتی داده شود. به هنگام تعیین فواصل کالیبراسیون مجدد هر وسیله اندازه گیری، دو معیار اساسی و متناقض وجود دارند که لازم است به موازنه درآیند که عبارتند از: الف) خطر احتمالی ناشی از بکارگیری یک وسیله اندازه گیری در خارج از حدود رواداری آن که باید تا حد امکان کاهش یابد.ب) هزینه کالیبراسیون سالیانه که باید در حداقل نگهداشته شوند.بنابراین سعی می شود در اینجا روش هایی را برای تعیین نخستین زمان فواصل کالیبراسیون و تنظیم دوباره آنها با توجه به تجارب بدست آمده توضیح داده شود.