سال انتشار: ۱۳۸۱

محل انتشار: نخستین همایش انجمن جمعیت شناسی ایران

تعداد صفحات: ۲۰

نویسنده(ها):

حسین محمودیان – استادیار گروه جمعیت شناسی، دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران

چکیده:

داده های سرشماری های ۱۳۵۵،۱۳۶۵،۱۳۷۵ تفاوت قابل ملاحظه ای را در سطوح و روند مشارکت زنان در بین مناطق شهری و روستایی را نشان میدهد. این مقاله بر آن است که تا مشارکت زنان در نیروی کار را با توجه به منطقۀ سکونت (شهر و روستا) در دورۀ ۷۵-۵۵ مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار دهد. عوامل متعددی برمشارکت زنان در نیروی کار اثر گذار هستند: عوامل اقتصادی نظیر سطح توسعۀ اقتصادی و نوع مشاغل در دسترس درجامعه، عوامل اجتماعی نظیر میزان تحصیلات، عوامل فرهنگی نظیر نگرش جامعه نسبت به کار زنان و عوامل جمعیتی نظیر سن ازدواج و باروری، نظر به اهمیت قابل توجه محل سکونت افراد در نظام اقتصادی و اجتماعی جامعه ایران، تأثیر عوامل فوق الذکر برمشارکت زنان می تواند به صورتهای متفاوتی درهر یک از مناطق مورد نظر واقع شود. مشارکت زنان در نیروی کار که از طریق میزان فعالیت مورد سنجش قرار گرفت. در هر دو منطقه در دورۀ ۷۵-۵۵ با کاهش روبرو بوده است. اینکاهش که در مناطق شهری تقریباً خفیف بوده، دارای شدت بیشتری در مناطق روستایی بود. کاهش میزان فعالیت زنان روستایی درکل با یک روند کاهشی در فاصله ۶۵-۵۵ و افزایشی ۷۵-۶۵ همراه بوده است، در حالیکه میزان فعالیت زنان شهری در فاصله ۷۵-۶۵ تقریباً ثابت مانده بود. نتایج حاصل از بررسی رابطۀ اشتغال و فعالیت زنان با عوامل دیگر، همبستگی تغییرات در الگوی سنی فعالیت، وضعیت اشتغال (بخش فعالیت، گروه شغلی و وضع شغلی)، میزان تحصیلات و رفتار تجدید نسل با مشارکت در نیروی کار را مشخص می کند. این همبستگی که خود از تغییرات اقتصادی و اجتماعی جامعه در دورۀ مورد بررسی متأثر می باشد، وضعیت فعالیت زنان را، بسته به نوع منطقۀ شهری یا روستایی، به صورت متفاوتی تبیین می کند.