سال انتشار: ۱۳۸۴

محل انتشار: بیست و چهارمین گردهمایی علوم زمین

تعداد صفحات: ۷

نویسنده(ها):

فرهنگ علی یاری –
ابراهیم راستاد –
محمد محجل –
محمدجواد شمسا –

چکیده:

کانسار طلای قلقله در پهنه سنندج-سیرجان و در بخش شمال باختری آن قرار دارد . مجموعه سنگ‌های آذرین و رسوبی منطقه مورد مطالعه که در حد رخساره شیست سبز دگرگون شده و تحت تأثیر عملکرد پهنه‌های برشی با روند شمال خاوری – جنوب باختری قرار گرفته و دگرریخت شده‌اند. با توجه به موقعیت زمین‌شناسی و ساختاری و نیز براساس مطالعات آنالیز نیز بافتی ، دو تیپ کانه زایی شکل پذیر و شکنا در کانسار طلای قلقله قابل تمیز می‌باشد. بیشترین تمرکز کانه زایی طلا در پهنی شکل پذیر به درازای دو کیلو متر و پهنای متوسط و ۲۵۰ متر در امتداد شمال خاوری – جنوب باختری ( ۶۰e-n50 ) با ژئومتری عدسی شکل و شیبی به سمت شمال باختری ( ۸۰w-n60 ) رخ داده است. دگر شکلی شکل پذیر به صورت پروتومیلیونیت ، میلیونیت و اولترامیلیونیت گسترش دارد. کانه زایی یک تیپ شکنا شامل نیز شکستگی‌ها، رگه‌ها و رگچه های بسیاری نیز سیلیسی سولفید دارد در مقیاس‌های مزوسکوپی و میکروسکوپی می‌باشد که به صورت موازی و متقاطع با برگواری میلیونیتی دیده می‌شود. واحدهای سنگی دربرگیرنده این تنها به طور عمده شامل سنگ‌های آتش‌فشانی اسیدی و مافیک و آتش‌فشانی – رسوبی دگرگونه(متاولکانیک اسیدی و بازیک و سریسیت شیست) کاملاً دگرریخته می‌باشند. از مهم‌ترین نوع دگرسانی حامی توابع دگرسانی های سریسیت این ، کلریتی، کربناتی، کائولینیتی ، تورمالینی ، سیلیسی و سولفیدی اشاره کرد. دگرسانی های سیلیسی و سولفیدی بیشترین گسترش را در بخش‌های داخلی پهنه‌های برشی داشت و منطبق بر تنها یک خانه‌دار هستند . بررسی‌های انجام‌شده نشان دهنده ارتباط مکانی و زمانی دگر شکلی با دگرسانی می‌باشد. از نظر مکانی این ارتباط توسط انطباق پهنه بندی دگرسانی و دگر شکلی مشخص می‌شود. به‌طوری‌که هیاهوی بالای طلا به بخش‌های سیلیسی و سولفیدی شده به شدت دگرریخته ( میلیونیتی و اولترامیلیونیتی) که حاوی نیز رگه‌ها و رگچه های سیلیس – سولفیدی داری نیز می‌باشد تعلق دارد . نکته مهم در کانسار قلقله وجود حجم زیادی از میلیونیت با کانه زایی طلای کم عیار (کمی بالاتر از حد زمینه ، ۰/۰۰۱ تا ۰/۰۲ گرم در تن) همراه با دگرسانی ضعیف و همچنین وجود کانه زایی طلا با عیار بالا (۱۶ گرم در تن) در برخی واحدهای پروتومیلیونیتی سیلیسی شده دارای ریز درزه ها و رز رگچه های سیلیسی – سولفیدی می‌باشد که نشان دهنده نقش ویژه دگر شکلی شکنا در افزایش عیار کانه زایی طلا در برخی بخش‌ها می‌باشداراژنز کانی شناختی شامل پیریت ، کالکوپیریت ، آرسنیریت ، پیر و تیت ، مگنتیت و آسفالریت می‌باشد. به نظر می‌رسد بررسی ویژگی‌های کانه زایی و طلا در کانسار قلقله می‌تواند عنوان الگویی جهت پی‌جویی و شناسایی کانه زایی طلا در دیگر مناطق کانه در شمال باختری کشور بین سقز و سردشت که زمین‌شناسی مشابه دارند مورد استفاده قرار گیرد.