امروزه در مدارس مشاهده می شود بعضی از دبیران محترم به دانش آموزان تکلیف میدهند که در مورد خاصی تحقیق کرده و کنفرانس بدهند، در بسیاری موارد تمام تعلیماتی که در این زمینه داده میشود همین قدر است. درباره سعدی، مولوی، عراقی … تحقیقی کنید و یک مقاله بنویسید و در فلان تاریخ کنفرانس بدهید. و شاگردان یک یا چند کتاب از جاهای مختلف پیدا کرده و صفحاتی را رونویس میکنند و ارائه میدهند. اگرچه همین حدّ وادار کردن شاگرد به اینکه جستجو کند و مطالبی را به انتخاب خود «رونویس» کند گاه جرقه هایی می زند و علاقه هایی را در وجود بعضیها ایجاد میکند که در این زمینه بیشتر کارکنند.

ولی آیا بهتر نیست همین وقت و انرژی که صرف می شود، به نحو بهتری مورد بهره برداری قرار گیرد که نتایج عالی تری نیز به بار بیاورد؟ شاگردان باید در دورهٔ راهنمایی و دبیرستان به خویی با کتابخانه و مقدمات کتابداری و طرز استفاده از کتابخانه، روشهای تحقیق، یادداشت برداری و استفاده از منابع مختلف بدون اینکه خلافی سرزند و به اصطلاح «سرقت ادبی و علمی» به حساب آید، آشنا شوند. و این کار را دبیران محترم می توانند با مختصر مطالعهٔ کتاب، (اگر فرصت زیاد ندارند، نگاهی به فهرست ها و اول فصل های آن انداخته) و از هر قسمت چند بند را ملاحظه کنند، معیارهای لازم را به دست خواهند آورد. ضمناً راهنمایی کنند شاگردان از این کتابها تهیه نمایند و از منابعی که در این زمینه وجود دارد خود استفاده کنند. خدمت بزرگی خواهد بود به اینکه شاگردان باسوادتری به اجتماع تحویل دهند زیرا اگر کسی با اصول پژوهش و نحوهٔ درست استفادهٔ درست از منابع مختلف آشنا باشد حتماً خواهد توانست با صرف وقت کمتری در زمینه های مورد علاقهٔ خود، اطلاعات بیشتری را به دست آورد.

هنر نوشتن

راهنمای نوشته های عادی و پژوهشی ریز نکات – پیش گفتار – زمینهٔ فکری و سابقهٔ ذهنی نویسنده – تمرکز فکر روی یک موضوع – گردآوری مطلب – ارزشیابی و انتخاب مطالب – طرح مقاله – نمونهٔ ریز نکات – پیش نویسی مقاله – پاکنویسی و تهیهٔ نسخه اصلی -ویرایش آماده کردن نوشته برای چاپ اینکه از نشستن و سرتاسر کتابهای مختلف را با صرف وقت زیاد مطالعه کند، ملول ودلزده شود.

امیدوارم این خدمت ناچیز مورد قبول اهل معرفت و جویندگان دانش و پژوهشگران گرامی قرار گیرد.

مشهد ۱۳۷۸ خورشیدی

بهرام طوسی