سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: سومین کنگره بین المللی بهداشت، درمان و مدیریت بحران در حوادث غیرمترقبه

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

علی اردلان – دانشگاه علوم پزشکی تهران – انسیتو تحقیقات بهداشتی – دپارتمان سلامت در ب
کوروش هلاکویی نایینی – دانشگاه علوم پزشکی تهران – انسیتو تحقیقات بهداشتی – دپارتمان سلامت در ب
عباس کشتکار – دانشگاه علوم پزشکی تهران – انسیتو تحقیقات بهداشتی – دپارتمان سلامت در ب
علی محمد زنگانه – دانشگاه علوم پزشکی تهران – انسیتو تحقیقات بهداشتی – دپارتمان سلامت در ب

چکیده:

زمینه واهداف : سیل مسئول یک سوم خسارات و دوسوم جمعیت متأثر از بلایا در جهان می باشد . از میان آن سیل هـای بـرق آسا بیشترین پیامد سلامتی ( مرگ وجراحات ) را به دنبال دارد که استان گلستان، در شـمال ایـران بـدی ن دلیـل، بـه خـصوص سیلهای سالهای ۱۳۸۰ ، ۱۳۸۱ و ۱۳۸۴ شهرت دارد . ارزیابی اولیه نشانگر لزوم تقویت سیستم هشدار اولیه سیل مردم – محـور
در استان گلستان بود . این مطالعه به ارزیابی اثربخشی برنامه مردم – محور روستا ( به عنوان اولـین الگـوی کـشوری ) در سیـستم هشدار اولیه سیل استا ن گلستان پرداخته است . متدولوژی : این پروژه یک مطالعه مداخله ای قبل – بعد با گروه شـاهد اسـت . در شهرستانهای کلاله ومینودشت، ۱۵ روستابا جمعیت ۱۱۳۰۲ نفر به عنوان منطقه مداخله و ۱۷ روستا با جمعیت ۱۱۷۱۸ نفر به
عنوان منطقه شاهد انتخاب شدند . ارزیابی قبل وبعد برروی حجم نمونه ۱۱۶۳ و ۱۲۰۰ نفر به ترتیب در مناطق مداخله وشـاهد به روش نمونه گیری تصادفی منظم بر روی جمعیت بالای ۶ سال وبر اساس فهرسـت جمعیـت موجـود در مراکـز بهداشـتی – درمانی به عنوان چهارچوب نمونه گیری انجام گرفت . مداخله مورد نظر شامل اجزاء ذیل بود : (۱ طراحی ساختار وبرن امـه اولیـه آموزشی – عملیاتی ستاد حوادث روستا، (۲ برگزاری ۳ کارگاه آموزشی – اجرایی در مناطق کلاله ومینودشـت بـه همـراه الـف ) تدوین نسخه نهایی دستورالعمل ستاد حوادث روستا به همراه برنامه پایش، ب ) ترسیم نقـشه هـای مخـاطره سـیل مبتنـی بـر جامعه، ج ) انتصاب شرکت کنندگان کار گاه به عضویت ستاد حوادث روستا توسط بخشدار، (۳ آموزش عمومی فردی وگروهـی ، (۴ توزیع ونصب نقشه های خطر سیل، الف ) در خانه بهداشت، دهیاری، مسجد واماکن عمومی پر رفت وآمد روستا وب ) منازل، (۵ برگزاری مانور آمادگی سیل بر اساس سناریو وبرنامه ارزشیابی . نتایج : بر اساس ا رزیابی قبل، ۱۱۰۱ نمونـه ۹۴/۷) درصـد ) در گروه مداخله و ۱۱۴۴ نمونه ۹۵/۳) درصد ) درگروه شاهد قبلاً سیل را تجربه کرده بودند . مصدومیت نمونه ومرگ بستگان درجه اول، ناشی از سیل به ترتیب ، در ۸ نمونه ۰/۷) درصد ) و ۴۳ نمونه ۳/۹) درصد ) گـروه مداخلـه ودر ۴ نمونـه ۰/۳) درصـد ) و ۱۵ نمونه ۱/۳) درصد ) گروه شاهد روی داده بود . ۳۷۳ نمونه ۳۴/۷) درصد ) گروه مداخله و ۱۱۵ نمونه ۱۰/۱) درصد ) گروه شـاهد ، دچار خسارت مالی شدید ناشی از سیل شده بودند . تنها ۶ نمونه ۰/۵) درصد ) درگروه مداخلـه و ۲ نمونـه ۰/۲) درصـد ) درگـروه شاهد درباره نقشه مخاطره سیل آموزش دی ده بودند، ۳۳۷ نمونه ۲۰/۴) درصد ) گروه مداخله و ۱۳۹ نمونه ۱۱/۶) درصد ) گـروه شاهد دارای کیف آمادگی سیل بودند . ۶۳ نمونه ۵/۴) درصد ) گروه مداخله و ۱۰ نمونه ۰/۸) درصـد ) گـروه شـاهد دارای کـارت شناسایی مواقع اضطراری بودند . در گروه مداخله ۱۰۰ نمونه ۸/۶) درصد ) ودرگروه شاهد ۳۰ نمونه ۳/۵) درصد ) توسط سازمانی درباره سیستم هشدار اولیه سیل آموزش دیده بودند . در گروه مداخله ۹۰۴ نمونه ۷۷/۷) درصـد ) ودرگـروه شـاهد ۸۴۹ نمونـه ۷۰/۸) درصد ) با منطقه امن محل زندگیشان آشنایی داشتند . طی ۳ مـاه قبـل از مطالعـه، در منطقـه مداخلـه ۷۰ نمونـه ۶/۰) درصد ) ودرمنطقه شاهد ۶۱ نمونه ۵/۱) درصد ) در مانور آمادگی سیل شـرکت کـرده بودنـد . ۸۳۶ نمونـه ۸۰/۶) درصـد ) گـروه مداخله و ۸۶۹ نمونه ۷۳/۴) درصد ) گروه شاهد معتقد بودند که در صورت شنیدن خبر سیل باید منزل را به سمت منطقه امـن ترک کرد . به نظر ۷۳۴ نمونه ۶۲/۱) درصد ) درگروه مداخله و ۵۸۱ نمونه ۴۸/۴) درصـد ) در گـروه شـاهد ، تهدیـد سـیل بـرای آسیب جانی به آنان جدی تلقی می شد . به نظر ۶۵۶ نمونه ۵۶/۴) درصد ) گروه مداخله و ۴۳۱ نمونه ۳۵/۹) درصد ) گروه شـاهد تهدید سیل برای آسیب اقتصادی به آنان جدی تلقی می شد . درباره محتویات کیف آمـادگی سـیل، سـطح دانـش ۶۴/۳) ۷۴۸ درصد ) نمونه های گروه مداخله و ۹۰۰ نمونه ۷۵/۰) درصد ) نمونه های گروه شاهد کم بود . درباره نقشه مخـاطره سـیل، سـطح دانش ۶۲/۷) ۷۳۹ درصد ) نمونه های گروه مداخله و ۸۱۲ نمونـه ۶۷/۷) درصـد ) نمونـه هـای گـروه شـاهد کـم بـود . دربـاره
گروههای آسیب پذیر، سطح دانش ۴۳/۴)۴۹۳ در صد ) نمونه هایگروه مداخله و ۴۹۰ نمونه ۴۰/۸) درصد ) نمونه های گـروه شاهد کم بود . بحث : پروژه در حال حاضر در مراحل انتهایی " ارزیابی بعد " است وتا زمان کنگره آنالیز نهایی انجام خواهد گرفت .