سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: سومین کنگره بین المللی بهداشت، درمان و مدیریت بحران در حوادث غیرمترقبه

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

مصطفی ادیب – جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران
مریم نخ ساز – جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران

چکیده:

کشور ایران به لحاظ شرایط اقلیمی و جغرافیا یی، کشوری حادثه خیز محسوب می گردد و همواره در معرض خطـرات ناشـی از سوانح و بلایای طبیعی که منجر به حوادث دلخراش و خـسارت هـای زیـان بـار مـی شـود قـرار گرفتـه اسـت ، لـذا آمـوزش و سازماندهی نیروهای مختلف، جهت امدادرسانی و تشکیل تیم های امدادرسان از اهمیت ویژه ای برخوردار است . سازمان هـا ، نهادها و ارگان های بسیاری در کشور متولی این امر هستند و در زمان حادثه ، نیروهای بسیاری روانه مناطق آسیب دیده مـی شوند، اما آنچه در این میان بسیار مهم و قا بل تو جه است مدیریت مناب ع انسان ی است که به صورت نیروهای داوطلـب امـدادی ، بهداشتی و درمانی دراختیار است . سازماندهی نیروهای داوطلب در قالب تیم های امدادی – درمانی و اعمال مدیریت صحیح براین منابع عظیم و ارزشمند انسانی در جهت بهره مندی حداکثر از توان علمی ، تجربـی ، جـس مانی، تخصـصی و … آنـان بـسیار حـائز اهمیت می باشد . حضور امدادگران درصحنه حادثه جهت یاری رساندن به مصدومین بسیار مه م، ارزشـمند و حیـاتی اسـت امـا تجربیاتِ حوادثِ گذشته نشان داده است، عدم برنامه ریزی صحیح در : تقسیم بندی تخصصی تیم ها ، ارزیابی حادثـه ، سـنجش نیاز منطقه،فراخوان وسازماندهی مناسب نیروهای داوطلب، پیش بینی تدابیرمختلف جهت اسکان ، تغدیه وسایر موارد پشتیبانیِ امدادگرانِ حاضر در سوانح و مواردی از این قبیل سرعت پاسخگویی به حادثه را تقلیل داده وحتی در بعضی از موارد خـود بـه بحرانی جدید مبدل گردیده است لذا ضرورت یک برن امه از پیش تعیین شده برای مدیریت هریک از این مـوارد فـوق الـذکر و انجام پیش بینی های لازم در استفاده بهینه از نیروهای امدادی ، امکانات ، تجهیزات و در ارتقاء سـرعت و کیفیـت امدادرسـانی تاثیر به سزایی خواهد داشت . تصحیح مدیریت فراخوان و سازماندهی نیروهای داوطلب ما را به اهداف ذیل خواهد رساند : جذب و به کارگیری مناسب نیروهای ماهر ، متعهد و با انگیزه طراحی سیستم های پاسخ گو با عملکرد بالا کـه دربرگیرنـده عناصـری چون رویه های انتخاب و جذب مؤثر و مفید، سیستم های ارتقاء انگیزش مبتنی بر عملکرد داوطلبین و توسعه مدیریت توانمند باشد . فراهم آوردن محیط و شرایط که در آن کارگروهی و انعطاف پذیری در سایه پشتیبانی مناسب با حداکثر بهره وری ممکن باشد . افزایش کیفیت امدادرسانی و سرعت بالای پاسخ گویی به سوانح – لذا جهت نیل به اهـداف فـوق : تـشکیل سـتاد مرکـزی جهت مدیریت حوادث ،شناسایی و بررسی مناطق ح ادثه خیز و نیازسنجی و اولویت بندی مناطق ،شناسایی وجـذب نیـرو هـای داوطلب و سازماندهی آنان در قالب تیم های مختلف بر اساس تخصص و مهارت ،تعیین اولویت ها در اعزامداوطلبـان برگـزاری دوره های آموزشی و باز آموزی و در نهایت شناسایی نقاط ضعف و نقاط قوت مدیریت های گذشته ضروری به نظر می رسد . نتیجه گیری : هر حادثه شرایط بحرانی را ایجاد می کند که کنترل آن نیازم ند مدیریت صحیح، توانمند و پاسـخ گو مـی باشـد . بخش اعظمی از این مدیریت به مدیریت داوطلبان ( اعم از امدادگران ، پزشکان ، پرسـتاران و …) برمـی گـردد . بـرای ارائـه کـاراتر خدمات و م دیریت بهینه نیروهای داوطلب در این مواقع درنظر داشتن موارد ذیل ضروری می نماید : وجود یـک مرکـز عملیـات ( ستاد مرکزی ) به عنوان هدایت گر و هماهنگ کننده سازمان های متبوع ،تقسیم وظایف ستاد و سـازمان هـای مـرتبط در سـه مرحله قبل، حین و بعد از حادثه،طراحی سیستم صحیح و مناس ب جذب ، سازماندهی ، نگهداری و فراخوان داوطلبانفراخوان و به کارگیری داوطلبان براساس نوع مهارت ، تخصص و نیاز حادثه،ارزیابی و بازنگری در نحوه مدیریت نیروی انسانی و داوطلبـین . بدیهی است با تعیین نیازها و اولویت های موجود ، انجام تعاملات مناسب و نهادینه کردن مدیری ت در سـطوح مختـف سـتادی ، سازمانی و عملیاتی و با انجام برنامه ریزی استراتژیک مناسب جهت به کارگیری نیروهای داوطلب می توان بـه بـالاترین سـطح پاسخ گویی به حوادث دست یافت .