سال انتشار: ۱۳۸۶

محل انتشار: بیست و ششمین گردهمایی علوم زمین

تعداد صفحات: ۷

نویسنده(ها):

هیوا زنگنه ماهیدشتی – دانشجوی کارشناسی ارشد ژئوفیزیک گرایش زلزله شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد عل
محمدرضا قیطانچی – دکتری ژئوفیزیک (زلزله شناسی) و عضو هیئت علمی موسسه ژئوفیزیک دانشگاه ته

چکیده:

ناحیه مورد مطالعه تحت عنوان شمال غرب ایران محدود به چهارچوبی به طول جغرافیایی ۴۴ تا ۵۰ درجه شرقی و عرض جغرافیایی ۳۶ تا ۴۰ درجه شمالی قرار گرفته اند. زلزله چشمگیری ر شده اخیر در منطقه مورد مطالعه توسط شبکه های لرزه نگاری جهانی ثبت نگردیده است. عمده سا زو کار زمین لرزه های ثبت شده از نوع رواندگی هستند و بعضا با مولفه امتداد لغز که با توجه به روند گسل های منطقه، عمدتا چپگرد می باشند. منطقه مورد مطالعه جزء ایالت لرزه زمین ساختی البرز غربی و آذربایجان است که زمین لرزه های متعددی را تجربه کرده است. در این مطالعه از داده های شبکه جهانی استفاده و نقشه لرزه خیزی منطقه با گسل های بنیادی موجود منطقه و همین طور ساز و کار زمین لرزه ها تهیه شده است. در مرحله بعدی از داده های شبکه های لرزه نگاری نقشه خرد زمین لرزه نگاری محلی از سال ۱۹۹۶-۲۰۰۷ نشان می دهند که منطقه از نرخ لرزه خیزی بالایی برخوردار می باشد، همخوانی خوبی بین زمین لرزه ها و گسل های بنیادی در منطقه وجود دارد. نقشه پروفیل عمیقی نشان می دهد که عمق زلزله ها عمدتا بین ۱۰ الی ۲۰ کیلومتر می باشد . گرچه زلزله ها تا عمق حدود ۳۰ کیلومتر نیز مشاهده می گردد. این نشان می دهد که لایه لرزه زا در این منطقه حدود ۲۰ کیلومتر ضخامت دارد و زلزله ها در پوسته فوقانی رخ می دهند. نتایج نشان می دهند که قسمت مرکزی نسبت به دو انتها از فعالیت کمتری برخوردار می باشد و بیشتر زمین لرزه ها با بزرگی ۳/۵-۳ در منطقه رخ می دهد. گرچه شمال غرب به خصوص ناحیه مرکزی در قرون گذشته زمین لرزه های متعددی را تجربه کرده ولی شواهد نشان می دهند که در ۲۰۰ سال اخیر زمین لرزه بزرگ و مخربی بخصوص در ناحیه مرکزی(شامل آذربایجان شرقی) رخ نداده است و یک نوع نبود لرزه ای در این منطقه وجود دارد. ضروری است این منطقه با مطالعات صحرایی و اندازه گیری ژئوفیزیکی وسیعتری مورد بررسی کامل تری قرار گیرد.