سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: سومین کنگره بین المللی بهداشت، درمان و مدیریت بحران در حوادث غیرمترقبه

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

علی نعمتی – دانشگاه علوم پزشکی اردبیل – دانشکده پیرا پزشکی – گروه علوم پایه
غلامحسین اتحاد – دانشگاه علوم پزشکی اردبیل – دانشکده پیرا پزشکی – گروه علوم پایه

چکیده:

بسیاری از بیماریهای ناشی از کمبود مواد غذا یی که بعد از وقوع وضعیت های اضطراری ماننـد زلزلـه دیـده مـی شـود ممکن است بیماریهای س وء تغذیه پروتئین – انرژی ( ماراسموس، کواشیورکور و کواشیو ر کور – ماراسموس ) و کمبود ویتامین ها و مواد معدنی ( از جمله کمبود آهن ، کمبود ویتامین های A ، B1 ، نیاسین و وی تامین ) C باشد . گروههای آسیب پـذیر بیـشتر
در معرض مشکلات و خطرات تغذیه ای قرار می گیرند . این گروهها شامل کودکان کمتر از ۶ سال ، مادران بـاردار و شـیر ده ، سالمندان ، بیماران ، خانواده های پر جمعیت، افراد تنها و یا بیوه و افرادی که ازنظر طبقه اجتمـاعی و اقتـصادی آسـیب پـذیر هستند . در شرایط اضطراری مانند زلزله شاخص وزن برای قد، بهترین شاخص برای ارزیابی و پایش وضعیت تغذیه و غربـالگری گروههای آسیب پذیر می باشد . هدف از بررسی توصیه های مراقبت تغذیه ای مناسب برای گرههای آسیب پذیر در هنگام زلزله بود .
بحث : دو راهکار برای مدیریت وضعیت تغذیه وجود دارد : یکی توزیع عمومی غذا و دیگری توزیع انتخابی غـذا . توزیـع عمـومی غذا، شامل تامین غذای کافی یرای حفظ سلامت و وضعیت تغذیه مردم ت حت تاثیر می باشد و توزیع انتخا بی غذا، یعنی تـامین غذای اضافی گروههای خاص و آسیب پذیر و یا کسانی که به توانبخشی تغذیه ای نیاز دارند . توزیـع انتخـابی غـذا بـدی ن شـرح است : الف ) توزیع مواد غذا یی مکمل مانند : ارائه غذای اضافی به گروههای آسیب پذیر از طریق پخت و عده های غذا در محل ) ۳۵۰ – ۵۰۰ کیلوکالری در روز ) و یا دادن جیره خشک ) ۱۰۰ – ۷۰۰ کیلـو کـالری در روز ) روزانـه یـک تـا دو وعـده اسـت . معمول ترین غذای مکمل شامل شیرخشک پر انرژی، مخلوطهای مثل شیر و سویا و گندم مـی باشـد . هـدف از توزیـع غـذای مکمل کاهش و یا پیشگیری از س وء تغذی ه شدید و مرگ میر ناشی از آن و توان بخشی افرادی که دچـار سـ وء تغذیـه متوسـط هستند، می باشد . ب ) برنامه تغذیه ای مکمل هدفمند : اگر میزان سوء تغذیه در جمعی آسیب دیده از ده درصد بیشتر باشد یا سایر عوامل تشدید کننده سوء تغذیه ( مثل مرگ و میر بالا و یا اپیدمی بیماری های عفونی یا سرخک و اسـهال ) وجـود داشـته باشد، در این صورت مکمل برخی از ویتامینها مثلاً ویتامینهای A و ) C به صورت هفتگی ) و شربت آهن به فرد داده می شود . توجه به تغذیه گروههای آسیب پذیر شامل کودکان کمتر از ۶ سال ، مادران بـاردار و شـیرده، بیمـاران سـالمند و معلـو لین در هنگام بحران ضروری است . تامین انرژی در شرایط اضطرای در اولویت است . ارتقاء سطح تغذیه مادران و کمک مادی به مراتب اثر بخش تر از دادن غذاهای آماده کودک است . از تغذیه شیر خوار با شیر مادر باید حمایت جدی بعمـل آیـد و از تو زیـع شـیر خشک بدون ارزیابی دقیق و ضعیت خانوارهای آسیب دیده اجتناب نمود . در صورتی که ناگزیر استفاده از تغذیه مصنوعی باشیم از محصولات غنی شده با ویتامین A و ترکیبات شیر و غلات بهتر است استفاده شود . رژیم غذایی شامل یک وعده غذای عمده ) نان ) ، روغن یا چربی ، حبوبات و پروتئین های حیوانی و مقداری سبزیج ات و می وه جات باشد . تعداد وعده های غذا یی کودکان باید حد اقل ۳ وعده در روز باشد . مایعات کافی نوشیده شـود ( دو لیتـر در روز ) و پـروتئین ، ویتامینهـا و مـواد معـدنی کـافی دریافت شود . اگر دریافت آب محدود شود بایستی سعی شو د از مصرف زیاد چربی و پروتئین و غذاهای پرنمـک ا جتنـاب نمـود چون که آنها، ایجاد تشنگی می کنند و سعی شود غذاهای کنسروی آبدار مصرف شـود . بـرآورد میـزان نیازهـای غـذا یی مـردم آسیب دیده و محاسبه جیره روزانه آنها باید به شیوه علمی انجام شود و از انجام محاسبات سر انگشتی و فرضی خودداری شـود نتیجه گیری : مصرف کافی مایعات و دریافت متنوع از گروههای مختلف مواد غذا یی توسـط گروههـا ی آسـیب پـذیر در هنگـام شرایط اضطراری مانند زلزله در سلامتی آنها می تواند نقش مهمی داشته باشد .