سال انتشار: ۱۳۷۹

محل انتشار: چهارمین همایش انجمن زمین شناسی ایران

تعداد صفحات: ۴

نویسنده(ها):

سید احمد مظاهری – گروه زمین شناسی دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده:

مطالعه ایزوتوپهای پایدار H, C, O بر روی اسکارن ها و سنگ های گرانیتوییدی ناحیه سنگان نشان می دهد که گرانیت های حاشیه ای، غنای قابل توجهی از نظر ۱۸O دارند. این افزایش در ارتباط با تبادل ایزوتوپی بین پلوتون و سنگ های اطراف است. براساس محاسبات و با استفاده از ضریب تفکیک می توان گفت که کانی های اولیه اسکارن (گارنت وکاینوپیروکسن) با سیال های ماگمایی در تعادل ایزوتوپی بوده اند. این تفسیر را می توان در مورد کانی های غیر سیلیکات مانند کلسیت نیز به کار برد. میزان بالای ۱۸O در بعضی از گارنت های موجود در اسکارن، احتمالاً نتیجه تبادل ایزوتوپی با سیال های غنی از ۱۸O بوده است، که احتمالاً در اثر واکنش های کربن دهی به وجود آمده اند. با استفاده از داده های ایزوتوپی اکسیژن مشخص شده است. که میزان Xco2 سیال های اسکارن ساز بین ۰/۰۸-۰/۰۳ در گارنت اسکارن ها تا ۰/۱۵-۰/۱ در گارنت-پیروکسن اسکارن ها تغییر می کند. این برآوردها، همراه با کمیابی فاز CO2 سیال های درگیر، این فرضیه را که در سیال های اسکارن ساز XH20> >XCO2 بوده است، تٱیید می شود. کلسیت های موجود در اسکارن ها، در مقایسه با سنگ های رسوبی معمولی کربناتی، کاهش قابل توجهی، هم در میزان ۱۸O و هم در ۱۳C نشان می دهند. این کاهش ایزوتوپی ناشی از انجام واکنش ایزوتوپی بین سیال و سنگ های اطراف است. تشکیل مگنتیت در نهشته های سنگان، براساس دماسنجی ایزوتوپ های زوج کلسیت-مگنتیت ۴۳۰ درجه سانتیگراد پیشنهاد می شود. داده های محدود ایزوتوپ هیدروژن آمفیبول های موجود در اسکارن های سنگان، تغییر ترکیب سیال های اسکارن ساز را نسبت به زمان نشان می دهد. آمفیبول های Al دار پسرونده ممکن است از سیال هایی به وجود آمده باشند که اساساً مشخصات ایزوتوپی ماگمایی را نشان می دهند، در صورتی که آمفیبول های کم Al در مراحل تٱخیری پسروندگی، از سیال هایی که عمدتاً مشخصات جوی دارند، حاصل شده اند.