سال انتشار: ۱۳۷۵

محل انتشار: دومین همایش ملی بیابان زایی و روشهای مختلف بیابان زدایی

تعداد صفحات: ۹

نویسنده(ها):

محمدرضا اختصاصی – عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات منابع کویری و بیابانی دانشگاه تهران
حسن احمدی – استاد دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران

چکیده:

نه تنها در ایران بلکه در بسیاری از کشورهای جهان ایستگاهی جهت اندازه گیری رسوبات فرسایش بادی به روش مستقیم وجود ندارد ولذا غالب متدهای رسوب متکی به مدلهای تجربی (جعبه سیاه) می باشد که در بسیاری از موارد خطاهای اندازه گیری رازیاد می کند ولی به قول مورگان (۱۹۸۶) تا زمانی که امکانات اندازه گیری مستقیم فرسایش بادی وجود نداشته باشد چاره ای جز به کارگیری مدلهای تجربی و یا اندازه گیری نمیباشد.
بررسی کاربری مدلهای عرضه شده توسط اندیشمندان دیگر در ایران نشان داد که غالب این مدلها از کارائی و دقت مناسبی برخوردار نمی باشند و یانحوه برآورد رسوب را دشوار می نمایند، لذا بنابر نیاز دستگاه های اجرائی و مطالعاتی دوروش مختلف به شرحزیر تدوین گردید که اولی برای مناطق فاقد آمار باد سنجی و دومی برای مناطق دارای آمار (بادنگار) کاربری قابل قبولی دارد.
الف ) روش تجربی برآورد رسوب فرسایش بادی: I.R.I.F.R
در این روش که تا حدی مشابه فرمول تجربی پسیاک (P.S.I.A.C) برآورد رسوب فرسایش آبی است ۹ فاکتور موثر در فرسایش بادی مورد ارزیابی و امتیازدهی قرار می گیرد که با جمع امتیازهای حاصله می توان کلاس رسوبدهی اراضی را مشخص نمود.
ب ) روش اندازه گیری غیر مستقیم رسوبات بادی به کمک دستگاه سنجش فرسایش بادی و آنالیز باد:
در این روش ابتدا میزان رسوب دهی هر دسته از اراضی در مقابل بادهای با سرعت معین در زمان واحد اندازه گیری شده و سپس با آنالیز بادهای منطقه و تعیین تداوم هر طبقه از سرعت باد میزان رسوبدهی اراضی برآورد می گردد.
معرفی دو روش جدید برآورد رسوب در فرسایش بادی
۱- روش تجربی برآورد رسوب فرسایش بادی (۹ پارامتری) I.R.I.F.R
2- روش اندازه گیری غیر مستقیم از طریق کاربرد دستگاه سنجش فرسایش بادی و آنالیز منطقه سرعت و تداوم باد