سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: دومین کنفرانس بین المللی مدیریت جامع بحران در حوادث غیرمترقبه طبیعی

تعداد صفحات: ۲۰

نویسنده(ها):

فرهاد فخاری تهرانی –

چکیده:

اثرات زلزله بر روی شهر تبریز، با دو فاکتور از شهر و مناطق دیگر متمایز (روشن تر) می گردد.
۱- قرار گرفتن تبریز در یک کاسة طبیعی (محصور شدن بین کوهها) و عوامل طبیعی دیگر و قرار داشتن تبریز در محل تقاطع (چهارراه) اقتصادی جهان آن روز، شمالی جنوبی (بغداد و قفقاز)، شرقی غربی (چین، استانبول، اروپا) جابجایی شهر را پس از وقوع هر زمین لرزه، غیر ممکن می ساخت.
۲- سرمایة دفن شده در زیر آوار حاصل از زلزله در بازار، و حضور فعال خریدار (کاروانهایی با مبدأ تبریز) انسانها و شهر را مجبور می کند که سریعاً زندگی عادی را از سر می گیرند.
مطالعه بر روی آثار برجای مانده از معماری سنتی شهر تبریز ، بیانگراین واقعیت است که برخلاف پندارهای واهی پیرامون که مبنی است برعدم مقاومت بناها و سازه های سنتی در برابر زلزله ، شیوة ساخت و سازابنیه در تبریز در جهت مقاوم سازی ابنیه در برابر زلزله بوده است . علاوه بر نمونه های برجای مانده از ابنیه ، اسناد و متون تاریخی نیز گواه این مدعا می باشد . وجود کتاب زمین لرزه های تبریز شاید دلیل واضحی بر این حقیقت می باشند . وقوع زلزله های متعدد در تبریز و سعی در مقابله با آن سبک ویژه ای از معماری را به وجود آورده که شامل ، حذف عناصر آسیب رسان ، استقرار بنا در عمق زمین (ریشه دار شدن بنا در خاک) ، سبک کردن بخشهای فوقانی بمنظور پایین آوردن مرکز ثقل ، کلاف کشی افقی و قائم با چوب بمنظور تأمین انسجام بنا ، بحداقل رساندن تزیینات ، مستند سازی زمین لرزه روی بنا بصورت نوشتاری و تعمیراتی مکتوب، می باشد. بخش ذیل به شرح مواردی از تمهیدات معمارانة پدرانمان در شهر تبریز برای مقابله با زلزله می پردازد .