سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: اولین همایش ملی مدیریت شبکه های آبیاری و زهکشی

تعداد صفحات: ۹

نویسنده(ها):

جمشید سلحشور – دکترای هیدرولوژی و عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شوشتر
محسن ویسیان – سازمان آب و برق خوزستان – مدیر امور اجرایی طرحهای شمال اهواز
افشین دوستی – سازمان آب و برق خوزستان – کارشناس مسئول پروژه سیفون کرخه

چکیده:

هر سال بخش بزرگی از درآمد کشور صرف سرمایه گذاری در طرحهای عمرانی و ملی می شود، کاهش هزینه و زمان اجرای طرحها در سه مرحله مطالعه، طراحی و اجرا با حفظ و حتی بهبود کیفیت آنها با استفاده از مدیریت ارزش موجب استفاده بهینه از منابع محدود کشور و بازگشت زودتر سرمایه گذاری میشود. مطالعات مرحله اول شبکه های آبیاری و زهکشی کرخه از سال ۱۳۶۷ آغاز گردید، طرح آبیاری و زهکشی ۹۰ هزار هکتار از اراضی دشت آزادگان که یکی از بزرگترین و مهمترین این طرحها می باشد هم اکنون در استان خوزستان در دست اجرا می باشد. آبرسانی به دشت آزادگان از طریق کانال اصلی انتقال آب (Azadegan Main Canal) بطول ۳۷/۹ کیلومتر و دبی ۷۵ مترمکعب در ثانیه از سد انحرافی تنظیمی حمیدیه شروع می شود و پس از طی ۱۴ کیلومتر به رودخانه کرخه در ابتدایدشت آزادگان میرسد که بوسیله سیفون از زیر رودخانه عبور کرده و آب مورد نیاز اراضی دشت ازادگان را تأمین میکند. سازه سیفون کرخه بطول ۴۲۱ متر و دبی ۶۵ متر مکعب در ثانیه یکی از بزرگترین سیفو نهای خاورمیانه میباشد که برای اولین بار در کشور تمام مراحل مطالعات ، طراحی و ساخت چنین سازه عظیمی به دست توانای مهندسین ایرانی انجام شده است. از مهمترین مشکلات این طرح علاوه بر صعوبت اجرای ساختمان سیفون می توان مشکلات مربوط به انحراف رودخانه کرخه و پیکنی محل سازه به عمق ده متر زیر کف رودخانه و بافت خاک ماس های و روان آن نام برد.در این مقاله، بعلت نبود تجارب اجرائی از سا خت چنین سازه های بزرگ آبی در کشور، به انعکاس تجربیات و روشهای استفاده شده در کاهش هزینه ها و زمان اجرای پروژه در دو بخش ۱- انحراف آب رودخانه کرخه ۲- عملیات اجرائی سازه سیفون که با موفقیت به اتمام رسیده اند، پرداخته شده است، به امید اینکه تجارب حاضر در این نوشته راه را برای طرحهای آینده و مشابه در راستای مهندسی ارزش هموارتر گرداند.