سال انتشار: ۱۳۸۳

محل انتشار: ششمین همایش بین المللی سواحل، بنادر و سازه های دریایی

تعداد صفحات: ۸

نویسنده(ها):

کتایون رفیع تبار – کارشناس ارشد فیزیک دریا، سازمان حفاظت محیط زیست (ارائه دهنده)
افشین دانه کار – مشاور دفتر محیط زیست دریایی ،سازمان حفاظت محیط زیست
حمید رحیمی پور – مدیر عامل شرکت جهاد تحقیقات آب و آبخیزداری

چکیده:

این تحقیق به منظور بررسی نحوه و نرخ رسوبگذاری در جنگلهای حرای ایران صورت گرفته است.حضور ریشه های هوایی میخی شکل در بستر رویشگاه و تاثیر جزرو مد در تمام عرصه رویشگاه شرایطی متفاوت از دیگر نواحی فاقد این اجتماعات برای رسوب گذاری فراهم می آورد. تحقیق حاضر در یکی ازخورهای جزرومدی بانام محلی لیهدست از مجموعه خور های ترعه خوران در منطقه طبل واقع در شمال غربی جزیره قشم درموقعیت جغرافیای ی ٥٥ درجه و ٤٢ دقیقه و ٣٢ ثانیه طول شرقی و ٢٦ درجه و ٤٧ دقیقه و ٢٢ ثانیه عرض شمالی به اجرا در آمدکه در محدوده منطقه حفاظت شده ،تالاب بین المللی وذخیره گاه بیوسفری حرا قرار دارد.این تحقیق با دو روش استفاده از تله های رسوبگیر خاص و نیز بررسی دبی رسوبات (جهت تائید صحت نتایج )انجام شد . پارامترهای مورد بررسی در این مطالعه شامل داده های جزرو مدی ، سرعت جریان،غلظت رسوبات معلق وپارامتر های مربوط به رسوب با استفاده از اندازه گیری و نمونه برداری بدست آمده وبر اساس داده های فوق دبی ورودی وخروجی رسوبات از خور ومیزان رسوبات ته نشین شده در تله های رسوبگیر در طول سه سیکل متوالی جزرومدمه کشند مورد بررسی قرار گرفت. تجزیه تحلیل منحنی های جزرومدی نشان دهنده عدم تقارن بین منحنی جزرومد در خور موردمطالعه بوده است که این امررا می توان ناشی از وجودرویش های ما نگرو در منطقه و اثر اصطکاکی آنهابرروی جریان دانست.همچنین منحنی های تغییر غلظت رسوبات معلق در طول هر سیکل جزرومد دارای دو قله بودکه علت آن مورد تحلیل قرار گرفت .غلظت رسوبات معلق درزمان آب ساکن مد (Hight slack tide ) به دلیل صفرشدن اغتشاش وبا ته نشین شدن،به کمترین حدخود میرسد و با افزایش سرعت جری ان در هنگام جزر مجددا افزایش می یابد .این بررسی همچنین نشان داد بیش از نی می ازرسوبات ورودی به خور پس از جزر نیزدر خور باقی می مانند .بدین ترتیب رویشهای مانگرو همانند یک تله رسوبگیر برای رسوبات ورودی عمل می کنند مطابق محاسبات انجام شده .میانگین نرخ رسوبگذاری در خور مورد مطالعه درطول سه سیکل مورد بررسی قرار گرفته ومیزان رسوبگذاری در این خور بالغ بر ٢ سانتی متر در سال برآورد گردید باتوجه به رسوبگذاری بیشتر درمیانه خورنسبت به حاشیه ها پیش بینی می شود،با نشست رسوبات بیشتروبالا آمدن بستر خور وکاهش شیب عرضی آن در طول چندین سال آینده ،نهال های جوان مانگرو در خور استقراریافته و جنگل در این منطقه در حال انبوه شدن می باشد.این در حالی ا ست که بررسی مساحت جنگل مانگرو این منطقه بین سالهای تا ۲۰۰۱ میلادی توسط سیستم اطلاعات جغرافیای ی و استف اده از داده های ماهواره لندست TM,ETM نشان میدهد که روی ش های مانگرو در منطقه مورد مطالعه رو به توسعه می باشند.