سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: سومین کنگره بین المللی بهداشت، درمان و مدیریت بحران در حوادث غیرمترقبه

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

مهرنوش خشنودی فر – دانشگاه علوم بهزیستی وتوانبخشی – مرکز مطالعات و توسعه آموزش پزشکی

چکیده:

درطی دودهه گذشته فناوری های جدید اطلاعاتوارتباطات به نحوچشم گیری باسیستم های مختلف ارتباطی تلفیق شده اند . این فناوری ها درکلیه مراحل مدیریت بحران شامل تعدیل وکاهش، آماده سازی، پاسخدهی وبهبودی وتوانبخشی نقش مهمی ایفامی کنند . کاربرداثربخش این فناوری ها بطوربرجسته ای به تناسبشان بازمینه اجتماعی واقتصادی که درآن به کاربرده میشوند دارند . دراین مقاله سعی بر آن است تا نقش نمایان فناوری اطلاعات وارتباطات را درتمام مراحل مدیریت بحران وچالش هائی که کاربرد این فناوریها را اثربخش میسازند مطرح گردد،همچنین انواع سیستم های تکنولوژیک در مدیریت بحران مرتبط به فناوری اطلاعات را به تفکیک موردبحث وبر رسی قرار داده وانواع چهارچوبها ،قوانین،استانداردها واستراتژیهای ملی،منطقه ای وبین المللی که نقش ارتباط از راه دور را در مدیریت بحران اثربخش می سازند بیان گردد . متن : فنـاوری اطلاعـات وارتباطـات درکلیه مراحل مدیریت بحران نقش حیاتی ایفا می کنند . در مرحله تعدیل وکـ اهش بحـران، فنـاوری حـسگرها ازراه دور،نقـشه برداری بااستفاده ازداده های ماهواره ای،تله متری وسیستم اطلاعات جغرافیائی باعث مشاهده دقیق ترزمین،اقیـانوس وجوشـده وامکان پیش بینی واعلان زودهنگام راممکن می سازند،آنچه اثربخشی این سیستم ها بدان وابسته است ترتیبات کاری م وسـسه ای است که آنها رامستقرمیسازد . درمرحلـه آمـاده سـازی نیـز تاسـیس شـبکه هـای آمـاده سـازی مـرتبط بـامراکز عملکـردی درفوریتها،سیستمهای رسانه ای دربحرانهـا وآمـوزش جوامـع شـامل آگاهـسازی مـسئولان واعـلان بـه مردمـی کـه درمعـرض خطرهستند مبتنی براین فناوری صورت می گیرد،دراین مرحله نیزاثربخشی به میزان زیادی به آموزش صحیح ووجود داوطلبان درسطوح مختلف بستگی دارد . درمرحله پاسخدهی وبهبودی ،فناوری مذکورموجب بررسی آسیبها ونیازهـا،جمع آوری اطلاعـات درموردمنابع وآنچه عرضه می شود،هماهنگی بین فعالیتها،شمارش گم شدگان وایجـادانگیزه بـرای پاسـخدهی عموم ی،سیاسـی وموسسه ای می گردد . اثربخشی دراین مرحله نیزبراین مبتنی است که زیرساختهای ارتباطی دریک ناحیه مستعدبحران، انعطاف پذیرباشند . شایان ذکراست که این فناوریها ماهیت شبکه های ارتباطی دربحران را از نوع مرسوم وسنتی " فرمـان دادن وکنتـرل کردن " بـه سـوی شـبکه هـای سـطح بـالا ی غیرمتمرکـز مـی برنـدودراین راسـتابه مـدیریت بحـران مبتنـی برجامعـه تاکیـد میشود . درسالهای اخیرکاربردفناوری اطلاعات وارتباطات باعث ایجادیکپارچگی میان بخـشی دردپارتمـان هاوآژانـسهای مختلـف شده است . آنچه کاربرد فناوریهای جدید را اثـربخش تـر مـی سـازدتلفیق ویکپـارچگی آنهـا باف ناوریهـای مرسـوم وسـنتی تـر است . ازطرفی انقلاب فناوری اطلاعات وارتباطات به نوآوریهائی درزیرساختهای ارتباطی درسطح منطقه ای ومحلـی منجـر شـده است که مدیریت بحران درمواقع لزوم وتا حد امکان آنهارا بافناوریهای جدید یکپارچه سازد . اتحادیـه بـین المللـی ارتبـاط ازراه دور ) ) ITU متعهد شده است تابه کشورها درپیشگیری ،آماده سازی وپاسخ اثربخش به بحران ازطریـق گنجانـدن اسـتراتژیهای کاهش بحران درطرحهای توسعه شبکه ارتباطات،تلفیق فناوری اطلاعات وارتباطات در سیستمهای اعـلان زودهنگام،کمـک بـه کشورهای درحال توسعه درموردارتباط ازراه دور دربحران ،تدوین چهارچوبهای قانونی واسـتانداردهای کیفیت،وضـوح وشـفافیت سیگنالها درمواقع بحرانی ،مدیریت کردن طیفهای رادیوئی درسطح جهانی ، مشارکت با بخش خصوصی جهت بازسازی یاتوسعه سیستمهای ارتباطی، ایجادجامعه اطلاعاتی و مشارکت وامضای موافقتنامه با سازمان های خـصوصی وغیـر خـص وصی درسـطح جهان مساعدت نماید .
بحث ونتیجه گیری : فناوریهای جدید اطلاعاتی وارتباطی در هریک از مراحـل مـدیریت بحـران نقـش مهـم وحیـاتی ایفـا مـی کنندوکاربرد آنها مدیریت بحران را ازمدل سـنتی ومرسـوم ( فرمـان دادن وکنتـرل کـردن ) بـه سـوی شـبکه هـای غیرمتمرکـز ‚ سیستمی توسعه یافته تر ومدیریت مبتنی برجامعه سوق می دهند . اثربخشی این فناوریها مـستلزم تلفیـق آنهـا بافناوریهـای سنتی تر وتکیه برنوآوریهای محلی ومنطقه ا ی است . که به طو ر کامل در اصل مقاله بدین موضوع پرداخته شده است .