سال انتشار: ۱۳۷۷

محل انتشار: دومین همایش انجمن زمین شناسی ایران

تعداد صفحات: ۵

نویسنده(ها):

محمد وحیدی نیا – دانشگاه فردوسی مشهد
علی اصغر آریایی – دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده:

حوضه رسوبی کپه داغ یکی از واحدهای زمین شناسی بااختصاصات ساختمانی متفاوت از سایر نقاط ایران است که در شمال و شمال شرق ایران قرار گرفته است. در این حوضه رسوبات دریایی به طور ممتد و باضخامتی در حدود ۶۰۰۰ متر از ژوراسیک تا الیگوسن بر جای گذشته شده است.
ناحیه مورد مطالعه در شرق این حوضه قرار گرفته و در راستای این بررسی سه مقطع چینه شناسی به ترتیب از غرب به شرق در روستای آبدراز و گردنه مزدوران و شرق روستای پادها اندازه گیری شده است. در تمام این مقاطع مرز تحتانی سازند آبدراز با سازند آی تامیر به صورت ناپیوستگی هم شیب (پاراکونفورمیتی) و مرز فوقانی آن با سازند آب تلخ به صورت هم شیب (کونفورم) می باشد.
لیتولوژی عمده این سازند را مارنهای خاکستریمتمایل به آبی و شیلهای خاکستری روشن تا سفید تشکیل داده و درمجموع دارای سه تا پنج لایه چاکی لایمستون به رنگ سفید تا خاکستری روشن می باشد.
از کل نمونه های برداشت شده تعداد ۳۷ جنس و ۷۲ گونه میکروفسیل فرامینیفر و ۴ جنس و ۳ گونه میکروفسیل غیر فرامینیفر شناسایی شده است. علاوه بر این ماکروفسیلها ۱۳ جنس و ۸ گونه تشخیص دادهشده و بر اساس تجمع فسیلی ذکر شده در محدوده مورد مطالعه ۵ بیوزون اصلی شناسایی شده است که به ترتیب از پایین به بالا عبارتند از :
۱- بیوزون A: شامل Rotalipora appenninica واقع در قسمت فوقانی سازند آی تامیر
۲- بیوزونB: شامل Globotruncana helvica
3- بیوزون C: شامل Globotruncanaschneegansi
4- بیوزون D: شامل Globotruncana concavata
5- بیوزون E: شامل Globotruncana Foraicata
بر اساس بیوزوناسیون و مجموعه فسیلی شناخته شده اعم از میکرو و ماکروفسیلها سن سازند ابدراز در شرق حوضه کپه داغ تورونین – کونیاسین و قسمتی از سانتونین تعیین شده است. در ضمن بر اساس مطالعه میکروفاسیس ها در سنومانین یک محیط شلف کم عمق وجود داشته و در تورونین بر عمق حوضه افزوده شده و سپس در اواحر تورونین و در کل کونیاسین عمق حوضه در حال تغییر بوده به طوری که در زمانی که عمق حوضه زیادتر بود.شیلهایخاکستری رنگ و زمانی که عمق آن کمتر بود چاکی لایمستونها را بر جای گذاشته است. در سانتونین مجددا و رفته رفته عمق حوضه زیاد شده و این حالت در قسمت اعظم سازند آب تلخ نیز برقرار بوده است.